38 Historisch overzicht van het onderzoek. 
„de temperaturen en zoutgehalten van het zeewater met nauwkeurigheid moesten 
worden bepaald, om den mogelijken invloed daarvan op de verschillen, welke de 
bewoners konden vertoonen, mede in de vergelijkende beschouwingen op te 
nemen. Tot het bepalen van diepten, temperaturen en zoutgehalten waren de 
noodige instrumenten van de beste modellen aangeschaft, terwijl hetzelfde kan 
worden getuigd van de te bezigen netten, dreggen-en verdere werktuigen tot de 
vangst. In dit verband dienen de „plankton-netten” te worden vermeld, waarvan 
reeds bij de „Valdivia” in het voorbijgaan sprake was. Over de verspreidingswijze 
van het plankton liepen de opvattingen der deskundigen uiteen. De een betoogde 
het bestaan van eene gelijkmatige verdeeling over den ganschen oceaan, de ander 
wilde slechts tijdelijke opeenhoopingen daarvan, voornamelijk veroorzaakt door 
stroomingen, erkennen. In het bijzonder trok het plankton in de laatste jaren de 
aandacht, omdat men had leeren inzien dat door zijne aan- of afwezigheid de 
rijkdom aan voedsel, welken de Oceaan zijnen bewoners biedt, afwisselt, hetgeen 
weer van invloed moest zijn op de zwerftochten der vischscholen en dus op de 
uitkomsten van het bedrijf der visschers. Men stelde zich voor dat straat Ma- 
kassar bijzondere opmerkzaamheid wegens plankton verdiende. 
Ook zouden de rifvormingen aan een nader onderzoek worden onderworpen; 
onder meer om het al of niet juiste te toetsen van het heerschende denkbeeld 
dat, in de zeeën van den Archipel, echte rifvormende koralen slechts zouden 
voorkomen ten Noorden en Westen van eene lijn, loopende van Pontianak naar 
Riouw en ten Oosten van een tweede lijn die, langs de Oostkust van Borneo, 
van Kaap Mangkalihat naar de zuidspits van Celebes en Bima (Soembawa) loopt. 
In het tusschengelegen gebied schenen eigenlijke rifkoralen te ontbreken, ook in 
opgeheven staat als rotsen, zooals zij een groote rol spelen in het oostelijk 
gedeelte van den Archipel. In elk geval zouden zij in bedoeld tusschengebied 
zeer op den achtergrond treden. Deze kwestie, mede van geologisch belang, zou 
wellicht verband blijken te houden met lokale verschillen in de hoeveelheid of 
de hoedanigheid der in zee drijvende mikroskopische organismen, die den koralen 
tot voedsel moeten verstrekken. 
Nog valt één opmerking te maken. Men begrijpt dat de waarnemingen, aan 
de hiervoren genoemde studiën verbonden, van teederen aard zijn. Gewaarschuwd 
moet worden tegen de meening dat de loodingen tot het grovere werk zouden 
behooren. Het looden op zéér groote diepten, met speciale looden aan dunne 
stalen snaren of dunne gevlochten stalen kabels neergelaten, is eveneens een 
teeder en tijdroovend werk, gezwegen nog van sommige gevaren en nautische 
moeilijkheden dit bedrijf aanklevende. Te gemakkelijk stelt men zich voor, dat 
een lood slechts door middel van zijn eigen zwaarte naar de diepte behoeft te 
worden gezonden; het tegendeel is waar: men doet het lood met een vrij geringe 
en zéér eenparige snelheid zakken, om het evenzoo weder op te halen en den 
snaar regelmatig op den trommel te winden. Als maatstaf kan men aannemen 
dat men, met toestellen als op de Siboga aanwezig waren, een groot uur behoeft 
per 1800 M. diepte. 
De ervaringen van de Siboga werden aanvankelijk in korte trekken gepu- 
