De overgang tot de 20ste eeuw. De Siboga-expeditie (1899—1900). Enz. 4l 
dezen grond door de mazen spoelt en het net soms, wijd geopend, een ton 
modder bovenbrengt. 
Op kleinere diepten komende, krijgt men niet zelden het net geheel ge- 
scheurd, met weinig of geen vangst boven, hetzij tengevolge van de ontmoeting 
van koraal, dan wel van een door stroom kaalgeschuurden, scherpen, steenachtigen 
bodem. Op alle diepten komen gezonken boomstammen en -stronken voor, bonken 
puimsteen en andere vulkanische producten, even zoovele gevaren voor de netten. 
Een snelle toeneming van de diepte doet nu en dan de vangst mislukken, doordien 
het net gaat zweven. | 
Voor het diepzeelood voegen zich bij de overal bestaande kwade kansen, 
voortvloeiende uit het slingeren en stampen van het schip, die van vastkleven 
in den diepzeemodder of klemmen in koraal of spleten en, ingeval diepzee- 
thermometers, waterscheppers e.a. worden afgevierd, deelen deze in de kwade 
kansen. Zoo voor netten als instrumenten, worden deze soms nog verhoogd door 
een snelle afneming van de diepte, met verandering van een ongevaarlijken bodem 
in een gevaarlijken, zooals men dit in den Oceaan niet aantreft. Evenzoo vindt 
men daar niet de snelle wijzigingen in wind- en stroomrichting, zooals die in 
den archipel veelvuldig voorkomen door wisseling van land- en zeewind en van 
getijstroomen, een oorzaak van het kinken en vervolgens breken van staalkabels 
of loodingsdraad. Om al deze redenen kan de voorraad netten en instrumenten 
bijna niet te groot zijn en het zal, voor volgende onderzoekers, zaak wezen, dat - 
zij hunne „werktuigen, instrumenten en werkmethoden zooveel mogelijk met het 
oog op die bijzondere omstandigheden inrichten. 
Het tweede traject (8 Juni—26 September) voerde van Makassar door de 
Straat van dien naam, de Celebes-Zee, Soeloe-Archipel, Sangi- en Talaud-Eilanden, 
de Molukken-Passage en het noordelijk deel van den Molukken-Archipel (Zee 
van Halmahera, wateren bewesten Nieuw-Guinee, en Ceram-Zee), het NW lijk 
deel van de Banda-Zee en de Straten van Boeton en Saleyér, om te eindigen bij 
aankomst Saleyer, vanwaar het schip weder naar Soerabaja ging, blijvende een 
deel van den wetenschappelijken staf te Saleyer achter, voor onderzoek van de 
omgeving. 
Op dit traject bleken de matige diepten van de Borneo- Baek (80 à 60 M.) 
zoölogisch rijk, de grootere diepten van Straat Makassar (2000 M.), tengevolge 
van de plantaardige en andere verweringsproducten der nabijgelegen riviermonden 
en kusten, arm te zijn. De Borneo-Bank gaf gelegenheid ter bestudeering van 
koraalriffen en -eilanden in alle stadiën van ontwikkeling, de Koetei-Rivier tot het 
verzamelen van riviervisschen en crustaceën. Evenals ook reeds op het eerste 
traject, werden lithotamnion (kalkalg-) banken Bonden een punt van groote 
geologische beteekenis. 
In de Celebes-Zee waar, na 18 uren arbeids, een uit 3075 M. bijna boven- 
gebrachte diepzeekor met een vracht van 800 K.G. modder verloren ging, door 
kinken van den kabel bij het uitloopen, bracht het vertikaal sluitnet, uit de water- 
__ laag van 600—300 M. diepte, het bewijs boven, dat ook in deze lagen meer 
dierlijk leven heerscht dan tot dusver ondersteld werd. 
