42 Historisch overzicht van het onderzoek. 
De Halmahera-Zee werd bevonden een bekken met ruim 2000 M. diepte te 
zijn; met slechts ruim 1000 M. diepte in gemeenschap met den Stillen Oceaan. 
De horizontale gemeenschap van de diepte van ongeveer 1600 M. der Banda- 
Zee, beneden welke diepte in deze zee en de Ceram-Zee de watermassa isotherm 
is met eene temperatuur van 3°.3 C., werd geconstateerd te bestaan met de 
overeenkomstige diepte van den Stillen Oceaan, en wel door de Ceram-Zee be- 
noorden langs Boeroe, waar deze zee ruim 4000 M. diep is, over den rug met 
op zijn kam vermoedelijk als maximum ongeveer 1600 M. diepte tusschen Obi- 
Major en Lisa-Matoela, en ten slotte door de Molukken-Passage met meer dan 2000 M. 
De drempel met ongeveer 1300 M., welke de diepten der Celebes-Zee moet 
afsluiten van die van den Stillen Oceaan, kon, wegens het tijdroovende van 
dergelijk onderzoek, niet feitelijk door oplooding worden geconstateerd; tusschen 
de Zuidpunt van Mindanao en het Noordelijkste der Sangi-Eilanden werd echter 
de nabijkomende diepte van 1638 M. gelood. 
In de Ceram-Zee werd op ongeveer 30 zeemijlen van de naastliggende kust, 
uit 1633 M. diepte, een groote hoeveelheid littorale (ondiepwater-) koraal opge- 
haald, een van geologisch standpunt uiterst merkwaardige vondst. 
Het eiland Gisser bleek een uitstekend geschikt punt te zijn voor de even- 
tueele vestiging voor langeren duur van een station ter bestudeering van de zeefauna. 
In het N.W.lijk deel der Banda-Zee werd eene zich over 180 zeemijlen 
tusschen Boeton en Soela-Besi uitstrekkende reeks loodingen, afwisselend tusschen 
65 en 120 vademen, destijds opgegeven door de Duitsche bark „Karl, bevonden 
te hebben plaats gemaakt voor peillooze diepte (meer dan 4892 M.). De later, 
van Duitsche zijde, geopperde onderstelling, dat hier verzakking van den bodem 
zou hebben plaats gehad, kan nauwlijks ernstig bedoeld zijn geweest. 
Het derde traject (26 Oct. 1899--27 Febr. 1900) aangevangen te Saleyer, 
voerde van West naar Oost, daarna van Noord naar Zuid door de Banda-Zee, 
waarbij verschillende eilanden werden bezocht, o.m. de Lucipara-Eilanden, de 
Oeliassers, Banda, Watoebela-, Tajandoe-, Kei- en Aroe-Eilanden. Van dit laatste, 
oostelijkste punt der reis werd, met onderbreking van de onderzoekingen, Ambon 
weder opgezocht, om spoedbericht te brengen betreffende de ontvoering, door 
inboorlingen op de Zuidkust van Nieuw-Guinee, van drie scheepsofficieren van 
het SS. „Generaal Pel”. Van Ambon werd de tocht voortgezet over de Sermata- 
Eilanden, Zuidkust Timor, Lomblem, Solor, Zuidkust Flores, Noordkust Soembawa, 
de Paternoster- en Kangeang-Eilanden en Bawean als laatste station. 
Op dit traject werd, door de looding van vele groote diepten, de configuratie 
van de Banda-Zee nader bepaald en o.a. bevonden dat de Lucipara- en Schildpad- 
Eilanden op een langgestrekten rug, welke „Siboga-Rug”’ werd gedoopt, gelegen 
zijn. Loodingen bij de Lucipara-groep wekten het vermoeden dat deze den top 
vormt van een ouden vulkaan, ingestort op analoge wijze als de Makjan. Tusschen 
de Kei- en Aroe-Eilanden werden groote diepten (meer dan 3500 M.) gevonden. 
Eene diepte van 4000 vadem, indertijd bewesten Banda gelood door Z.M. Brik 
„Cachelot”, en evenzoo eene onderstelde verbinding met betrekkelijk geringe diepten 
van de Banda-groep en Ceram bleken niet te bestaan. 
