PA 
De diepzeeloodingstoestellen. 69 
slotte toch eene zóó groote drukking opleverend, dat bij de volgens dit recht- 
streeksch inwindingssysteem geconstrueerde Sigsbee- en Lucas-toestellen de mas- 
sieve stalen rollen somtijds worden stukgeperst. Om dit gevaar te onfgaan is bij 
den Le Blanc-toestel eene vóórwinding toegepast. Hierbij draagt de rol, welke den 
draad opwindt, slechts zooveel slagen als noodig zijn om eene voldoende wrij- 
ving te geven; achter den windrol wordt de draad op. een tweede rol, den eigen- 
lijken draadklos, gewonden. met niet meer spanning dan voor een regelmatig 
opwinden noodig is. Als een gevolg hiervan echter is de Le Blanc-toestel minder 
eenvoudig en zwaarder, en bereikt deze ook, zoowel bij het afvieren als bij het 
inwinden, niet zoo groote snelheden als de beide andere toestellen. Als maatstaf 
van deze snelheden kunnen de navolgende opgaven van de Valdivia-expeditie 
gelden, welke zoowel met een Sigsbee- als met een Le Blanc-toestel was uitge- 
rust, en bij eerstgenoemde het breken van den draadrol ondervond: 
Sigsbee-toestel. Looding van 2959 M. 
Grond bereikt in: 21 min. 15 sec.; gemidd. 2,4 M. draad-per sec. gevierd. 
Ingehaald in: 21 min.; gemidd. 2,4 M. draad per sec. ingehaald. 
Totale duur der nrd 46 min. waarvan 4 min. voor de behandeling van 
diepzeethermometers. 
Le Blanc-toestel. Looding van 4090 M. 
Grond bereikt in: 37 min.; gemidd. 1,9 M. draad per sec. gevierd. 
Ingehaald in 1 uur 4 min.; gemidd. 1,1 M. draad per sec. ingehaald. 
Totale duur der looding: 1 uur 50 zin waarvan 9 min. voor de behandeling 
van den diepzeethermometer. 
Ondanks de kans op breken van den draadrol werd bij deze expeditie verre 
de voorkeur gegeven aan den Sigsbee-toestel, zoowel wegens de meerdere snel- 
heid als wegens de eenvoudiger inrichting en grootere zekerheid in de behan- 
deling, waardoor met dezen toestel veel minder draad door kinken verloren ging 
dan met den Le Blanc-toestel. 
De Siboga-expeditie gebruikte een Le Blanc-toestel, toebehoorende aan den 
Hydrografischen dienst in Nederlandsch-Indië, waarvoor deze toestel was aange- 
„ schaft, nadat gebleken was, dat de bestelling van een Sigsbee-toestel tengevolge 
van den destijds uitgebroken Spaansch-Amerikaanschen oorlog niet werd uitge- 
voerd. Op-grond van de bij de Siboga-expeditie opgedane ondervindingen met 
__ dien toestel, welke evenals aan boord van de „Valdivia” in sommige opzichten 
minder gunstig waren, werd later voor genoemden dienst een tweede verbeterde 
Le Blanc-toestel aangeschaft, welke beter voldeed. 
Aan boord van den Nederlandsch-Indischen Kabellegger „Telegraaf” is de 
Lucas-toestel in gebruik. Van dezen toestel bestaan twee soorten, een groot model 
met mechanische inwinding van den draad voor groote diepten, een klein model 
met inwinding door handkracht voor matige diepten. Laatstbedoelde welke o.a. 
aan boord van de „Siboga’” werd gebruikt, kan ook in een sloep worden opge- 
steld. Deze toestel is voorgesteld in fig. 2. 
Daar de bewegingen van het schip door deine of zee altijd eenig gevaar 
voor breken van den draad opleveren, te grooter, in verband met de massa van 
