De diepzeeloodingstoestellen. 871 
aan het ondereinde van den staaldraad bevestigd klein „voorloopgewicht” houdt, 
zoolang het niet den bodem bereikt, dien draad gestrekt. 
De instrumenten voor diepzee-onderzoek. Behalve de hierboven besproken 
kennis van de diepten en van den daaruit af te leiden vorm van den zeebodem 
en de ter anderer plaatse behandelde kennis van de bewegingen der watermassa’s, 
dat is van de getijen en de stroomingen in den meest uitgebreiden zin, eene 
kennis, welke zich tot dusverre in hoofdzaak tot de hooger gelegen waterlagen 
bepaalt, behooren ook tot het gebied van de oceanografieonderzoekingen betreffende : 
de geaardheid van den zeebodem; 
de temperatuur van het water op verschillende plaatsen en diepten; 
de samenstelling van het zeewater op verschillende plaatsen en diepten; 
de kleur en de helderheid van het zeewater; 
het in de zee voorkomend plantaardig en dierlijk leven in al zijne verschil- 
lende vormen. 
De nadere bestudeering van sommige ze: onderwerpen en van hun onder- 
ling verband behoort uit haren aard tot het gebied van de geologie, palaeontologie, 
zoölogie, botanie, enz., zoodat voor een deel der hierboven aangegeven rubrieken 
de rol van de oceanografie zich in hoofdzaak bepaalt tot de doelbewuste ver- 
zameling en rangschikking van de gegevens en het studiemateriaal. 
Terwijl de genoemde onderwerpen zelven meerendeels elders in dit werk 
worden besproken, zal hier van de meest gebruikelijke instrumenten en werk- 
tuigen, dienende voor de verzameling dier gegevens een kort algemeen overzicht 
worden gegeven. Voor eene meer omstandige kennismaking met de inrichting en 
het gebruik daarvan moet worden verwezen naar de betreffende werken over 
instrumentenkunde, de beschrijvingen van oceanografische expeditiën, aa. !) 
Hoezeer in den O. Il. Archipel op het punt van de bewegingen der water- 
massa’s nog geene andere waarnemingen van belang zijn verricht dan aan de 
oppervlakte, en zulke waarnemingen op grootere diepten ook elders slechts bij 
uitzondering werden gedaan, volgen hier enkele opmerkingen betreffende deze 
soort waarnemingen en de daarvoor gebezigde instrumenten. 
Peilschalen. Deze dienen ter bepaling op elk gewild oogenblik van den water- 
stand, d. í. de hoogte van het wateroppervlak, welke hoogte door verschillende 
oorzaken, waaronder in de open zee de getijbeweging de voornaamste plaats 
inneemt, overal aan eene voortdurende schommeling onderhevig is. : 
De eenvoudigste vorm van peilschaal is de vast op den bodem in het water 
geplaatste verdeelde lat, waarop de stand van het wateroppervlak wordt afgelezen. 
Hierbij wordt met korte tusschenpoozen eene rechtstreeksche waarneming door 
1) Zie o.a.: Deep-sea Exploration by Z. L. TANNER, Washington, 1897. 
De verschillende werken, handelende over de Valdivia- en de Siboga-expeditiën, de 
reizen van de „Planet” e. a. van vroeger datum. 
Les campagnes scientifiques de S, A. S. le Prince Albert Ier de Monaco par le Dr. JULES 
RICHARD, Monaco, 1910. 
The Depths of the Ocean by Sir JOHN MURRAY and Dr. JOHAN HJORT. London 1912. 
