108 Opmerkingen betreffende de temperatuur van het Zeewater. 
derd wordt, zal zoowel het zoutgehalte als de temperatuur van de dalende water- 
deelen, bijgevolg hunne dichtheid, bij het allengs dieper komen, meer gaan 
overeenstemmen met die van de onderliggende. De convectie gaat daardoor lang- 
zamer; de dalende en rijzende deelen, waarvan intusschen vermoedelijk ook de 
grootte zal zijn afgenomen, blijven door die langzamer wisselwerking bij het 
doorloopen van een bepaald diepteverschil langer met elkaar in aanraking; de 
massa als geheel wordt eene meer homogene, wat dichtheid betreft, maar zij 
bestaat toch eenerzijds uit massadeelen, welke van boven kwamen, dus warmer 
zijn en nog iets grooter zoutgehalte hebben, andererzijds uit massadeelen van de 
daaronder liggende laag, welke koeler zijn, maar iets minder zoutgehalte hebben. 
Op de diepte, waarop beider dichtheid juist dezelfde is, zou voor eene convectie 
in karakter overeenstemmende met die van de bovenlagen, geene aanleiding meêr 
bestaan. Daar nu echter op het punt van dichtheid een vrij groot verschil in 
temperatuur noodig is om een klein verschil in zoutgehalte te compenseeren, 
zullen op die diepte warmere waterdeelen van grooter zoutgehalte zich bevinden 
naast en tusschen waterdeelen van lager temperatuur en kleiner zoutgehalte. 
Maar deze waterdeelen zullen, zoo er geene mechanische oorzaken zijn, welke 
op die diepte eene intensieve menging veroorzaken, nog van iedere soort afzon- 
derlijke convectiestroompjes vormen, en op korten afstand boven de hier bedoelde 
diepte zal de gemiddelde temperatuur — en het is deze, welke door den ther- 
mometer wordt aangegeven — merkbaar hooger zijn dan op korten afstand daar 
beneden. Tusschen die beide diepten zal dus de temperatuur een „sprong” maken. 
Wegens de gelijkheid in dichtheid van de twee soorten waterdeelen bestaat er, 
als gezegd, op deze diepte voor convectie onder den vorm, waarin zij zich in 
de bovenste waterlagen voordoet, geene aanleiding meer. Toch zal er ook nu nog 
verder benedenwaarts eenige convectiewerking zijn, maar de voorwaarden daar- 
voor zijn nu anders geworden. Nu zal het nl. vooral het langzame proces van 
menging en warmtegeleiding zijn, waardoor nog, maar op weinig intensieve wijze, 
convectie wordt onderhouden. Ook de menging toch zal hier een langzaam wer- 
kend proces zijn, omdat daarvoor geene mechanische werking aanwezig is, zij 
dus veeleer slechts zal bestaan uit eene langzame uitwisseling van zoutgehalte, 
welke tevens eene langzame uitwisseling van warmte tengevolge heeft. De op 
de bedoelde diepte gelegen warmere, doch zoufere waterdeelen zullen door deze 
oorzaak afkoelen en iets van hun zoutgehalte afgeven, de tusschenliggende koudere, 
minder zouthoudende daarentegen zullen zoowel warmte als eenig zout opnemen. 
Zoolang de invloed van de uitwisseling van zouten dien van de uitwisseling van 
warmte niet overtreft, zal er verschil in dichtheid blijven bestaan, de convectiewerking 
dus, zij het in minder intensieve mate, nog voortgaan. Dit zal bijgevolg ook het 
geval zijn met de overdraging van warmte naar de diepte, zij het dan ook, dat 
die bij toenemende diepte steeds langzamer zal geschieden. Tot hoever de con- 
vectiewerking door deze oorzaak zich uitstrekt, is bezwaarlijk na te gaan. Uit 
het onderling verband der in het spel komende grootheden moet het echter 
waarschijnlijk worden geacht, dat de overgang van het eene convectieproces in 
het andere plaats heeft in de spronglaag en het is om deze reden, dat de boven 
