190 Maritieme Meteorologie en getijden. 
7° N.Br. heerscht de Aziatische Z.W. moesson, aldus een duidelijk beeld gevend 
van het mechanisme, waardoor de moesson van het eene vasteland, Australië, 
overgaat in dat van het andere, Azië. 
Buiten het eilandenrijk, bezuiden de Soenda-eilanden en Java, staan nu be- 
stendige Z.O. winden door, die men voor een deel nog moesson-wind zou kun- 
nen noemen, maar die men reeds bezuiden West-Java beter als een Z.O. passaat- 
wind kan beschouwen, die in dit jaargetijde in den Indischen Oceaan tot 10° 
boven den equator doordringt. 
Hoe, ook in dit meest westelijk deel, de Z.O. passaat langs een grooten 
omweg overgaat in den Aziatischen Z.W. moesson is nog even duidelijk zicht- 
baar in de lengte-strook 90°—92°; op een kaart van den geheelen oceaan komt 
dit natuurlijk nog duidelijker uit. 
Op de kust van Atjeh heerscht nu, evenals in de Noord-Chineesche zee de 
Z.W. moesson; maar terwijl de kustlijn van West- en Noord-Borneo door hare 
richting dezen overgang mogelijk en gemakkelijk maakt, stelt zich de zuidkust 
van Java en de Z.O.—N.W. gestrekte kust van Sumatra als een hinderpaal hier- 
tegen in den weg. 
Een noodzakelijk gevolg hiervan moet zijn, dat er zich bewesten Sumatra 
een zeegebied vormt met zwakke van links naar rechts draaiende winden met 
weinig bestendigheid, een mechanische wervel, op dezelfde wijze, waarop men 
in het najaar bij de hoeken van een kerkgebouw, de droge bladeren bij elke 
windversterking kan zien ronddwarrelen in een plaatselijken wervelwind, of water- 
wervels ziet ontstaan in stroomend water achter elke tegenstand biedende hinder- 
nis. Binnen zulk een wervel zal dan een, zij het ook geringe, vermindering van 
luchtdrukking ontstaan, gepaard aan een overeenkomstige vermeerdering van druk- 
king tegen den kerkmuur. 
In den regel ontstaat een depressie door een plaatselijke verhooging van de 
temperatuur, die als primaire oorzaak optreedt, terwijl de wervelbewegingen van 
den wind onder den invloed van de rotatie der aarde om haar as als gevolg 
hiervan tot stand komt; hierbij wordt echter veelal opgemerkt, dat, als eenmaal 
zulk een luchtwervel zich gevormd heeft, deze, op zijn beurt, er toe bijdraagt 
de depressie te onderhouden. In het hier beschouwde gebied bestaat er echter 
geen reden om aan te nemen dat er een primaire reden in een plaatselijke ver- 
hooging van temperatuur zou bestaan en evenmin is hier, zoo dicht bij den 
equator, aanleiding om een afwijking der luchtbeweging onder den invloed der 
aardrotatie in het spel te brengen. 
Ook de luchtbeweging van de Java-zee door de Chineesche-zee en haar 
overgang in den Aziatischen Z.W. moesson kan als zulk een dynamische wervel 
op groote schaal beschouwd worden en een gevolg hiervan moet zijn, dat aan 
de concave zijde hiervan, d.i. over Borneo, de barometerstand lager zal zijn 
dan aan de convexe zijde, d.i. op Sumatra’s Oostkust of misschien op geheel 
Sumatra. Het is niet onmogelijk dat hierin ook een verklaring is te vinden van 
het verschil in luchtdrukking aan Sumatra's kust te Padang en in het daar tegen- 
over liggend zeegebied. In het windkaartje is de wervel duidelijk te zien, duide- 
