De Getijden. 203 
Men kan, uitgaande van deze algemeen bekende feiten, gemakkelijk tot een 
ietwat dieper inzicht in het mechanisme der getijbeweging geraken door getij- 
waarnemingen, b.v. uuraflezingen eener getijkromme, te rangschikken volgens de 
periode van een gemiddelden maansdag, d.i. 24.84 uren, en een gemiddelden 
zonsdag of 24 uren, daarbij een zoodanig aantal perioden kiezende dat, in het 
eerste geval, de zonswerking, in het tweede de maansinvloed wordt uitgescha- 
keld, zoodat men een zuiver maans- en zonseffect verkrijgt. 
In hoofdzaak leidt deze behandeling, althans wat betreft de noordelijke zeeën, 
zeker tot eene voor vele praktische doeleinden bruikbare kennis, maar met de 
werkelijkheid komt deze slechts ten deele overeen. 
Noch de maans-, noch de zonsbeweging is zoo eenvoudig en regelmatig als 
bij dit onderzoek stilzwijgend is vooropgesteld; de aarde loopt om de zon, de 
maan om de aarde in elliptische banen, zoodat de afstand en daarmede de getij- 
werking veranderlijk is, en wel op een zeer samengestelde wijze, daar de getij- 
werking omgekeerd evenredig is aan de derde macht van den afstand. Men kan 
nu, om ook met dezen invloed rekening te kunnen 5 
houden, door rangschikking der waarnemingen de theo- 
retische formulen ontwikkelen in een reeks van termen, 
die allen — evenals de gemiddelde maansbeweging — MH 
een regelmatig verloop hebben in den vorm van een 
sinus- of cosinuslijn. 
Men vindt dan dat de invloed van den afstand kan 
voorgesteld worden door de beweging van een fictieve Fig. 1. 
ster, waaraan de letter N is toegekend, die dan in 
een periode van 25.32 uren rondom de aarde zou loopen en dus ook twee malen 
daags hoog- en laagwater zou veroorzaken, en wel op zulk eene wijze, dat de 
getijwerking wordt versterkt als de maan het dichtst, verzwakt als zij het verst 
van de aarde verwijderd is. Ook naar deze periode kan men dan de waarne- 
mingen rangschikken en aldus empirisch voor een bepaalde plaats dezen invloed 
van den afstand bepalen. 
Wil men een nog grootere juistheid bereiken, den kan men ook met meer- 
dere termen der ontwikkeling rekening houden; zoo moet er ook, volgens de 
wiskundige theorie, een tweede afstandsgetij bestaan, met een periode van 24.38 
uren en bij rangschikking vindt men, dat inderdaad zulk een periode aantoonbaar 
is; dit getij is bekend als het L-getij; het is echter klein en wordt zelden in 
rekening gebracht omdat de benadering met inachtneming van het N-getij in den 
regel voldoende is. 
Op dezelfde wijze kunnen ook andere bijzonderheden in de loopbaan van 
zon en maan door ontwikkeling der theoretische formulen in gelijkmatig verloo- 
pende termen verkregen worden. Voor elke aldus gedefinieerde „fictieve ster” 
kan het daarmede correspondeerende „partieele getij” door rangschikking worden 
onderzocht en de amplitude der beweging met de phase (de tijd van hoogwater 
na doorgang door den meridiaan) worden bepaald. 
Alleen de perioden dier termen worden door de theorie aangewezen, ampli- 
