256 Biologie der Zee. 
eener hoornspons gevonden en dit weinig gebruikelijke substraat voor eene alg 
voert ons van zelf tot nog een andere groep algen, die in kalkhoudend weefsel, 
ja zelfs in kalkrotsen voorkomen en die men vroeger geheel verwaarloosde, tot 
dat BORNET en FLAHAULT hun meesterlijke onderzoekingen over „Les algues 
perforantes” wereldkundig maakten. Dit zijn allen microscopisch kleine planten, 
die zich in kalkrotsen, koralen, schelpen en kalkalgen inboren en zich daar ver- 
menigvuldigen. Door den aard van hun celinhoud zijn zij in staat kalk op te lossen 
en in de stevigste blokken kanalen uit te hollen, tot dat het steenharde koraal 
zijn vastheid verliest en zeen prooi wordt der beukende golven, die het in stukken 
slaan en vermalen. Nu komen nog andere factoren in het spel, te veel om hier 
te behandelen, maar het feit, dat het koraalzand, dat het strand in den Archipel 
bijna overal bedekt, voor een groot gedeelte het gevolg is der werking van 
microscopische planten, van laagstaande algen, die hierdoor een groote hoeveel- 
heid koolzure kalk weder in oplossing brengen, dat zijn geheimen der natuur, die 
de wetenschap opspoorde. 
In de verschillende zonen nu, die hierboven werden genoemd, komen dienover- 
eenkomstig verschillende algensoorten voor; verscheidene worden, wel is waar, in 
twee zonen aangetroffen, en vooral is de overgang van het sublitorale in het elitorale 
gebied weinig sprekend, doch als hoofdregel geldt, dat de meeste algen een vaste 
standplaats op bepaalde diepte met betrekking tot het licht verkiezen. Wanneer 
verschillende algensoorten, die dezelfde levensvoorwaarden behoeven, en op 
dezelfde plek gevonden worden in grooter gemeenschap bij elkaar vereenigd 
zijn, bestempelt KjELLMAN zoodanige gemeenschap met den naam eener algen- 
formatie, en hij gaf aan eene dergelijke formatie den naam der alg, die er het 
hoofdbestanddeel van uitmaakt. Zoo spreekt men in het Noorden van eene La- 
minaria- en Fucus-formatie, maar van een rijkdom aan groote individuën, zoo als 
die in de koude en gematigde zeeën aangetroffen wordt, is in den Archipel geen 
sprake. Eéne formatie heeft echter de Archipel met de gematigde zeeën gemeen, 
ja waarschijnlijk is zij in den Archipel nog overweldigender en rijker dan in de 
gematigde en koude zeeën en dat is de Lithothamnitum-formatie, waarover later meer. 
Hierboven hebben wij de hoofdvoorwaarden leeren kennen, die het algen- 
leven in het algemeen genomen, beheerschen; thans willen wij de zeeflora van 
den Archipel nader leeren kennen in hare onderdeelen en hare verspreiding. 
De kleur der algen werd bij de behandeling van het licht reeds herhaal- 
delijk genoemd; naar hare kleur worden de algen verdeeld. in blauwwieren 
(Myxophyceae of Cyanophyceae), groenwieren (Chlorophyceae), bruinwieren (Phaeo- 
phyceae) en roodwieren (Florideae of Rhodophyceae); tevens zagen wij, dat algen, 
die een dezer kleuren dragen in hoofdzaak aan een bepaalde zone gebonden 
zijn. Reeds in 1844 verdeelde OERSTEDT de ruimte in de zee, waar planten (en 
dieren) voorkomen, in vier verschillende gebieden, die hij naar de kleuren der 
planten, die er in voorkomen het groene, bruine, roode en kleurlooze (dieren) 
gebied noemde. ENGELMANN zegt hierover „al laat deze indeeling zich niet streng 
volhouden, zoo bevat zij toch een goed deel waarheid”. 
