304 Geologie. 
Naast orogenetische bewegingen, waartoe ik mij tot nu toe bepaalde, hebben 
de schommelingen van den zeespiegel in verband met den plistoceenen ijstijd, 
die de platten deden ontstaan, zich ook en juist even sterk doen gevoelen in 
de gebieden der zeeën met het onrustige bodemrelief als in de stabiele gedeelten. 
Ook daar zouden tijdens en na het Plistoceen om alle eilanden min of meer 
uitgestrekte platten zijn gevormd, vergelijkbaar met het Soenda-plat en het Sahoel- 
plat, ware het niet, dat de gevolgen van de schommelingen van den zeespiegel 
in verband met den plistoceenen ijstijd daar door de orogenetische bewegingen 
van het land veelal sterk zijn gewijzigd en dus of versterkt, of tegengewerkt of 
zelfs ook geheel kunnen zijn opgeheven. 
Omgekeerd kan men uit de wijze waarop de platten zijn ontwikkeld, wanneer 
men tevens aan andere faktoren, als bijv. de steilheid der kust zoo boven als 
onder den zeespiegel, recht laat wedervaren, afleiden, waar en hoe en in welke 
mate de orogenetische krachten in recenten tijd tot uiting zijn gekomen. 
Buiten het Soenda-plat en het Sahoel-plat komen uitgestrekte platten aan 
kusten voor: le langs de westkust van Sumatra, vooral waar bij de Banjak- 
eilanden ten Noordwesten van Nias en de Batoe-eilanden ten Zuidoosten van Nias 
die platten de reeks der kusteilanden met het vaste land van Sumatra in verbinding 
brengen; 2e langs de zuid- en zuidwestkust van Zuid-Celebes. Dat plat wordt het 
Spermonde-plat genoemd en er bestaat een opvallende overeenkomst tusschen dit 
plat en het aan de overkant van de straat Makasser gelegen Soenda-plat; 3e om 
de baai van Boni, vooral aan de oostkust van Zuid-Celebes; 4e in en om de 
Banggai-archipel, welk plat een brug vormt tusschen de Soela-eilanden en den 
Banggai-arm van Celebes en 5e om de Tenimber-eilanden. 
Overal elders zijn in het Oosten van den archipel de platten betrekkelijk 
smal en veelal grenst diepe zee onmiddelijk aan hoog kustland. 
Aanzienlijke geïsoleerde platten komen voor in het Zuiden van Straat Makasser, 
waarop zich de koraaleilanden Kaloe-Kaloekoeang, de Paternoster- en de Postiljon 
eilanden verheffen en verder bij de Tijger-eilanden e.a. ten Zuidwesten van Saleyer, 
waar zij insgelijks veel koraal-eilanden dragen. 
Het beeld, dat ik trachtte te ontwerpen van het ontstaan der plat-zeeën en 
der diepe zeebekkens van den Oost-Indischen archipel is hiermede voltooid. Het 
is nog onvolledig, schetsmatig en hier en daar hypothetisch. Toch kan men uit 
de hier geschetste wordingswijze der zeeën van den Oost-Indischen archipel wel 
opmaken, waar belangrijke geologische scheidingslijnen liggen, d.w.z. grenzen 
tusschen gebieden die of geologisch niet bijeen behooren of zich geologisch in 
den jongsten tijd verschillend hebben gedragen. Men mag verwachten, dat zulke 
scheidingslijnen ook als bio-geographische grenzen beteekenis zullen hebben. 
Het zou evenwel nutteloos zijn te trachten naar een algemeene zoögeographische 
grenslijn of zelfs naar een grenslijn, voor een groot aantal diergroepen ') geldig, 
1) Men vergelijke P. N. VAN KAMPEN. 26. In deze mededeeling heeft VAN KAMPEN een 
schets gegeven van deze scheidingslijnen voor een aantal families der zoetwatervisschen, 
Amphibiën en Zoogdieren. 
