Verspreiding der koraalriffen in den archipel. 327 
zij in plistoceenen tijd geheel door de brandingsgolven werden geabradéerd en 
tot banken gemaakt, die zoo diep onder den zeespiegel lagen als de werking 
der golven reikte. DaLy is van oordeel, dat de abrasie en afknotting voornamelijk 
heeft plaats gehad gedurende de maxima van glaciatie, d. w.z. de perioden van 
laagsten stand van den zeespiegel, door het proces van afslag. Het komt mij 
voor, dat die abrasie en afknotting vooral sterk en voortschrijdend zal zijn 
geweest gedurende de overgangen van glaciale tot interglaciale tijdperken, dus 
gedurende de tijdperken van langzame en langdurige stijging van den zeespiegel. 
Bij den aanvang van iederen interglaciaaltijd werd de abrasie en afknotting der 
inmiddels ook telkens sterker gepeneplenizeerde eilanden vollediger gemaakt, 
zoodat ten slotte aan het eind van het Plistoceen de eilanden volledig afgeknot 
en tot onderzeesche banken gereduceerd werden, die bij uiteindelijk stijgen van 
den zeespiegel na den ijstijd tot een diepte van 72 Meter of meer door de zee 
werden bedekt. De strandriften, die aan het eind van het Plistoceen aanwezig 
waren evenals de rifbouwsels, die bij het laatste onderloopen hier en daar op 
de bank ontstonden, groeiden geleidelijk, naarmate het water steeg, op tot de 
atollen en atolachtige koraaleilanden, zooals die nu zich voordoen. 
De atollen in het zuidelijke deel van Straat Makasser gelijken in bouw 
sprekend op de bekende atollen van den Maldive-archipel !) zooals bijv. het 
Miladdummadulla-atol, het Ari-atol, het North Male-atol en anderen. De onder- 
broken atolring staat daar ook op den rand van een bank, die gemiddeld 20—30 
vaam onder den zeespiegel ligt, en ook daar verheffen zich talrijke ritbouwsels 
van de vlakke oppervlakte van de bank tot aan of tot nabij den zeespiegel. 
De vraag rijst: waaruit bestaan de onderzeesche banken, die de atollen van 
Straat Makasser tot voetstuk hebben. Wat is hun samenstelling? Zijn het zooals 
hier boven ondersteld werd, inderdaad deelen van het vroegere Soenda-land, 
daarmede in bouw overeenkomend? Of zijn het misschien oude koraalvormingen, 
die veel dieper wortelen en gedurende den tijd der schommelingen van den 
zeespiegel in het Plistoceen tot vlakke vormen, de tegenwoordige onderzeesche 
banken, zijn afgeknot? Om meer dan de post-plistoceene geschiedenis te leeren 
kennen, moet men daaromtrent zekerheid erlangen, en die kan alleen door boringen 
worden verkregen. Het koraal-eiland Sarasang in het Sapoeka-atol (fig. 6) is een 
aanbevelenswaardig punt, om zulk een boring aan te zetten. 
Tot de riffen in den Oost-Indischen Archipel buiten de groote platten en 
hun onmiddelijke omgeving, wier tegenwoordige vorm en ontwikkeling in de 
eerste plaats wordt beheerscht door schommelingen van den zeespiegel in ver- 
band met den plistoceenen ijstijd, ben ik geneigd, steunend op hetgeen ik op 
kaarten of in geschriften heb kunnen vinden, en daarbij vooral lettend op de 
diepteligging der lagunes en der banken, waarop de riffen wortelen, de volgende 
te rekenen: 
a. De riffen langs en op de platten van Celebes zooals: het barrière-rif van 
1) A. Agassiz, 2 p. 83 en PI. 1—3.. 
