328 Geologie. 
Limpogeh aan de oostkust van Zuid-Celebes met de koraaleilanden, die zich op 
vele plaatsen van dat plat (den bodem der lagune) dat gemiddeld 50 M. diep ligt, 
verheffen; de minder duidelijk ontwikkelde barriêre-riffen aan de randen der 
platten zoowel aan den westelijken als aan den oostelijken oever van de Golf van 
Boni; de riffen aan den rand van het groote plat voor den ingang van de Tomori- 
baai en de barrière-riffen van de baaî van Tomini, met name langs haar noordkust. 
b. Het atol der Tijger-eilanden (zie fig. 7). Dit is het fraaiste en het grootste 
van alle atollen in den archipel. Het heeft een afgeknot rechthoekige gedaante, 
60—65 K.M. lang en 26—35 K.M. breed. De bodem der lagune, dus de opper- 
vlakte van de onderzeesche bank, waarop de tegenwoordige rifbouwsels wortelen, 
ligt 25—42 M. en gemiddeld 35 vaam diep. De rand is zeer scherp en, waar 
zij weinig riffen draagt, neemt de diepte bijv. van 24 vaam zoo plotseling tot 
meer dan 200 vaam toe, dat de dieptekromme van 100 vadem zelfs op schetsen 
op een schaal van 1:100.000 vlak tegen die van 25 vaam komt te liggen en 
hetzelfde met die van 200 vaam het geval zou zijn. De riffen vormen aan den 
rand der bank een op vele plaatsen onderbroken maar zeer duidelijken ring, die 
hier en daar boven den zeespiegel uitsteekt en op die plaatsen zooals gewoonlijk 
met kokospalmen begroeid is. De lagune is voor een groot deel met koraalriffen 
opgevuld, die over aanzienlijken afstand bij eb droogvallen en tusschen de 
hoog- en laagwater-lijn plaatriffen van groote uitgestrektheid vormen. 
Dezelfde vraag komt hier op als bij de koraal-eilanden op de banken in 
het zuidelijk deel van Straat Makasser: waaruit bestaat de onderzeesche bank? 
Wat is haar geologische samenstelling? Bestaat het voetstuk, de eigenlijke bank, 
ook uit rifkalk of niet? Zonder dat te weten, kan men slechts de post-plistoceene 
maar niet de geheele geschiedenis van dat merkwaardige atol leeren kennen. 
Slechts boringen zullen hier zekerheid kunnen geven. 
IL. Koraalriffen, wier ontwikkeling zoowel met schommelingen van den zee- 
spiegel als met bodembewegingen verband houdt. 
a. De riffen aan de westkust van Sumatra. 
Langs de westkust van Sumatra is over grooten afstand aan den buitenrand 
van een plat, dat gemiddeld 40 vaam diep ligt, een barrière-rif ontwikkeld, het- 
geen aanwijst, dat na plistoceenen tijd de zeespiegel daar gestegen is. Toch 
worden ook van enkele punten van deze kust opgeheven koraalriffen vermeld 
en het geheele gebied ligt niet in het stabiele, maar in het orogenetisch actieve 
gedeelte van den archipel, dat hier als een breede kuststrook het stabiele Soenda- 
land omzoomt. Men moet aannemen, dat opheffing van het land door orogenese 
hier in den jongste geologischen tijd tegelijk heeft plaats gehad met een daaraan 
tegengestelde beweging van schijnbare daling van het land door rijzing van den 
zeespiegel, en dat als resultante van deze twee krachten hier verplaatsing van 
de kustlijn in de eene, daar in de andere richting heeft plaats gehad. 
b. De Laars-banken en het atol de Bril. 
De koraaleilanden, bekend als de Laars-banken en het atol de Bril (zie fg. 5), 
die in het kanaal, dat de straat van Makasser met de Flores-zee verbindt, zijn 
