Kustbeschrijving van den O.-l. Archipel. 423 
ZU DIKUIS TCE DEBS: 
De uitspringende hoeken Kolono en Tikola aan de ZO.punt van Celebes 
zijn steil en begroeid, beZ. Tikola, en daarvan gescheiden door een smalle straat, 
liggen op een groot droogvallend rif, de Tobea-eilanden, van welke alleen Groot 
Tobea heuvelachtig is; deze sluiten om de Oost straat Tioro, tusschen de Zuid- 
kust van Celebes en de Noordkust van het voorliggend Moena grootendeels af. 
De Zuidkust van Celebes is, tot aan den Westingang van straat Tioro, waar 
het Roembiagebergte geleidelijk afloopt naar hoek Batoe Simpe, waarvóór 
het heuvelachtige Massalokka en meerdere eilandjes liggen, laag en met rizo- 
_phoren begroeid. Alleen hoek Baoe Baoe is hoog, gehakkeld en rotsig; ook bij 
de baaien van Toeroeboeloe en Perasi vindt men rotsige hoeken, om de NW. 
oploopend naar een heuvelachtig terrein met een zeer kenbaren heuvel; eenige 
niet onbelangrijke rivieren monden hier met ondiepe delta’s uit. BeW. straat 
Tioro blijft de kust aanvankelijk laag, maar de hoeken worden nu en dan rotsig 
o.a. ter hoogte van het voorliggende eilandje Tambako en de heuvels begin- 
nen dichter achter de kust op te rijzen, behalve tusschen de hoeken Bakoe en 
Boegingkalo, waar een breede laagvlakte toegang geeft tot het binnenland. 
NW. van den laatsten hoek wordt de kust hooger en nadert het heuvelland deze 
meer en meer; men treft daar de onbeduidende Pariabaai aan. 
In straat Tioro ligt langs den wal een modderbank waarog, beW. Lakara, 
ook steenen en koraaldroogvallingen worden gevonden, welke aansluiten aan de 
droogvallende gevaren en eilanden die, ongeveer in het midden der straat, dwars 
daarover zijn gelegen; Batoe Simpe naderende, wordt deze bank steeds smaller 
en gaat zeer geleidelijk over in de matige diepte der straat. BeW. Batoe Simpe 
vindt men langs den wal hier en daar smalle koraalkustriffen, alleen NW. van 
het kleine, met struikgewas begroeide eilandje Pasoedoe en beW. hoek Boe- 
gingkalo is dit kustrif breed; geleidelijk daalt dit af naar de om de West steeds 
grooter wordende diepten, alleen ZW. van Pasoedoe valt het steil af. Tusschen 
Massalokka en Pasoedoe ligt nog Tambako en ZO. daarvan, ver uit den 
wal, droogvallende koraalplekken en gevaren. 
Boeton-, Moena-, Kabaëna-, Toekang Besi-eilanden. Buiten de ZO.punt van 
Celebes liggen de eilanden Boeton, Moena, Kabaëna en de Toekang Besi groep. 
Van deze is Boeton het langste en het grilligst ingesneden, rondom met 
kleinere baaien en aan de Oostkust door grootere, waaronder de zeer groote 
Kalowana Watobo (Dwaalbaai). Het eiland is zwaar begroeid en voorna- 
melijk aan de Oost- en Zuidkant bergachtig, evenwel zonder kenbare toppen; 
beN. de Dwaalbaai en beW. het midden van deze, op het smalste gedeelte van 
het eiland, heeft men inzinkingen tusschen de bergen en ook aan de Noordpunt 
treft men een laagvlakte aan. 
De Oostkust is hoog met rotsige hoeken van af de Noordpunt, hoek Boe- 
ton, tot hoek Goram, de NO.punt der Dwaalbaai; in die baai is de kust 
