158 T. Schiffuer, 



Var. major n. var. — Fronde majore tenuiore haud coriacea, costa obscuriore plus minus conspicua 

 in pagina dorsali notata, squamis ventralibus plerumque pallidioribus, carpocephalis 8 (7 — 9)- 

 radiis, radiis apice magis dilatatis (i. e. magis explanatis). Est forma locorum umbrosiorum, humi- 

 diorum. Huc pertinent specimina originalia M. palmatae. 



' *Java: Prov. Preanger. In decliv. austral. montis Pangerango; in horte montano »Tjibodas« ad terram 



Regio nubium, alt. ± 1420 m s. m. — 23. 4. 1894 (c. fr.). (No. 45.) 

 *Java: In monte Pangerango. InfraTjibodas; ad viam versus Sindanglaija ad terram. Regio pluvialis, 



alt. 1305 m s. m. — 23. 4. 1894 (c. fr. et pl. cf). (No. 46.) 

 *Java: Prov. Preanger. In monte ignivomo Papandayan; supra vicum Tjisarupan. Regio pluvialis, 



alt. 1270 m. — 14. 2. 1894 (c. fr.). (No. 47.) 

 Java: Prov. Preanger. In Cinchoneto »Daradjat« prope Garut. Regio nubium, alt. d= 1730 m s. m. — 



12. 2. 1894 (c. fr. et pl. c?). (No. 48.) 

 *Java: Prov. Preanger. Infra lacum vulcanicum »Telaga bodas«; in silva primaeva. Regio nubium, 



alt. 1560 m s. m. — 15. 2. 1894 (c. fr.). (No. 49.) 

 Sumatra occid.; In faucibus dictis »Aneh« ad pedem montis Singalang ad terram. Regio calida, 



alt. 580 m s. m. — 21. 7. 1894 (c. fr.). (No. 50.) 

 Sumatra occid.: In valle »Lobang Karbau« prope Fort de Kock, ad terram secus viam. Alt. d= 900 m 



s. m. — 29. 7. 1894 (c. fr.). (No. 51.) 

 *Java; Prov. Batavia. In monte Megamendong; in silva primaeva apud lacum »Telaga Warna« ad 



terram ad ripas lacus vulcanici. Regio pluvialis, alt. =h 1400 m s. m. — 5. 1. 1894 (c. fr.). (No. 52.) 

 *Java: Prov. Batavia. In monte Salak: in silvis primaevis ad latus septentr. Regio nubium, alt. 



dz 1000 m s. m. — 3. 12. 1893 (c. fr.). (No. 53.) 



Var. major, forma thermarum. — Fronde majore tenui pluries divaricato-dichotoma, conspicue ob- 

 scuro-costata, appendicibus squamarum ventralium perparvis. Est forma in vicinitate thermarum 

 crescens. 



Java; Prov. Preanger. Apud fontes calidos supra »Tjiburrum« prope Tjibodas; crescit vapore calido 

 velata haud frequens et parce fructiticans. Regio nubium, alt. 2140 ;;/ s. m. — 2. ö. 1894. (No. 54.) 



Forma intermedia inter f. typicam, majorem et multiradiam. 



Java: Prov. Batavia. In horto botanico Buitenzorgensi ad terram. Regio calida, alt. + 260 w« s. m. — 

 2. 1894 (c. fr. et pl. c/'). (No. 55.) 



12. Marchantia cataractarum n. sp. 



Sterilis. Frons magna 6— 7cm longa, 8— 10mm lata, 2 — 3-plo dichotoma crassa coriacea plana medio 

 subconvexa, supra obscure viridis sine vestigio costae obscurioris, subtus rubens. Squamarum ventralium 

 rubrarum appendix late ovata acuta margine spinuloso-dentata. Epidermis fere ubique bistratosa, laevis- 

 sima. Stomata in hoc genere maxima, oculo nudo conspicua albomarginata ore exteriore ad 0'2 min, inte- 

 riore 0'27 mm diam. Stratum aeriferum crassum, Stratum basale in medio frondis d= 28 cellulas altum, in 

 medio alarum ±5 cellulas. Scyphi sparsi margine spinuloso-dentati. Cetera desunt. 



Species inter omnes congeneres etiam in statu sterili insignis. Quoad habitum et stomata maxima 

 Conocephalo conico nostrati haud absimilis. Haud dubito, quin sit ex affinibus M. eviargiitatae (confer 

 squamarum ventralium appendicem!). 



Java: In monte Pangerango. Ad rupes irrigat. secus cataractas prope Tjiburrum. Regio nubium, alt. 

 1575 m s. m. — 28. 4. 1894. (No. 56.) 



13. Marchantia nitida Lehm, et Lndnb. 



*Java: Prov. Batavia. Ad decliv. septentr. montis Salak in faucibus torrentis Tjiapus ad saxa haud 

 rara sed sterilis, Regio pluvialis, alt. ± 600;» s. m. — 28. 1. 1894 (No. 57.) 



