XC V E » s 1- A tì. 



ontwikkeling. Hij zegt, dat een gymnasiast, door wien hij in dit 

 werk werd bijgestaan , niet zeer gevoelig scheen voor het steken 

 der wespen, doch raadt hun, die liever niet met de wespensteken 

 kennis maken , de volgende methode aan. Wanneer men een nest 

 ontdekt heeft, worden met een slagnet een zoo groot mogelijk 

 aantal der om het nest vliegende wespen weggevangen en daarna 

 het net toegebonden; desnoods kan meer dan één net worden ge- 

 vuld ; het doel is om genoeg arbeiders te behouden voor de voeding. 

 Daarna worden de andere uit- en invliegende wespen met eene 

 vliegenschaar weggevangen en gedood. Is het nest op deze wijze 

 ontvolkt , dan neme men , liefst 's avonds laat , de raten voorzichtig 

 er uit, goed toeziende dat er geen reeds uitgekropen Metoecus- 

 voorwerpen aanwezig zijn , die spoedig wegvliegen. De raten en de 

 wespen worden nu mede naar huis genomen, en dan de eersten 

 op vochtige aarde in een groeten diepen pot gelegd, waarna de 

 gevangen arbeiders naar binnen worden gelaten, door voorzichtig 

 het net boven den pot te openen. Deze wordt vervolgens met eene 

 losse glasplaat gedekt. Dagelijks moet nu-, door de glasplaat even 

 te verschuiven, een stukje vleesch en een weinig honig naar 

 binnen worden geworpen, totdat alle of althans de meeste cellen 

 gesloten zijn. De levende wespen kunnen dan worden vrijgelaten, 

 waarna dient te worden toegezien , of niet hier of daar een Metoecus 

 zijn cel deksel doorbreekt, Gradi vond meermalen tot wel een ^O-tal 

 exemplaren op eens. Hij beweert ze zoowel bij Vespa vulgaris als 

 bij V. germanica te hebben aangetroffen; doch Hoffer vond ze in 

 de omstreken van Gratz uitsluitend bij eerstgemelde en nimmer in 

 de nesten van andere /^<?*j!?ö^-soorten. Hoffer gebruikt eene andere 

 methode: hij giet in het vlieggat zwav el-ether, liefst 's avonds laat, 

 sluit dan de opening met een doek en wacht 5 — 8 minuten de 

 uitwerking af; daarna graaft hij het nest op, neemt het in een 

 doek mede naar huis en stelt het daar op eene geschikte plaats, 

 zoodat de wespen, na weder bijgekomen te zijn, hunnen arbeid 

 hervatten en zich langzamerhand aan hunnen verpleger gewennen. 

 Ook volgens hem zou het laatst van September de meest geschikte 

 t^d zijn , om de kevers te verkrijgen. 



