12 



met schade en schande hebben geleerd — onzen 

 geest in dezen te mistrouwen : dat wij , ons natuur- 

 lijk ongeduld temperende en bedacht op onze Hgtge- 

 loovigheid , de empirische methode hebben op den 

 voor g-rond srebrafft. 



Ik wil eenen dier oude wijsgeeren zelven laten 

 spreken. Hij verhaalt ons van den ijver, waarmede 

 hij in zijne jeugd naar de oorzaken der dingen te 

 zoeken plagt , zonder , tot zijne bittere teleurstelling , 

 iets nader te komen tot zijn doel. Daar vangt hij 

 uit de schriften van anaxagoras de verklaring op, 

 dat de geest de oorzaak en de verordineerder van 

 alle dingen is. Met gretigheid neemt hij haar aan , 

 en overlegt bij zichzelven , hoe die alles ordenende 

 geest elk ding zoodanig inrigt, als daarvoor het 

 beste is. Wie de oorzaak van eenig verschijnsel 

 wenscht te doorgronden , die make uit , wat het beste 

 en meest passende zou zijn. En voortaan neemt hij , 

 den grond aanvoerende , dien hij voor den sterksten 

 houdt , datgene aan als waarheid , wat met dien 

 grond schijnt overeen te stemmen : wat daarvan 

 afwijkt , is niet waar. 



Wie ooit , al ware 't niet dan oppervlakkig , van 

 de wijsbegeerte van plato — want hij was het, 

 dien ik spreken liet - kennis heeft genomen , dien 

 is het niet onbekend , tot wat buitensporige bespie- 

 gelingen zijne methode hem — bij al zijne onbe- 

 twistbare grootte — heeft geleid. 



Zeventien jaren lang is hij, eerst de leermeester, 

 vervolgens de vriend van amstoteles geweest. 



Maar de leerling week spoedig van den meester af. 



Geboren en aanvankelijk opgegroeid in eene stad, 

 waarvan de ligging met het zuidelijk gedeelte der 



