met de winterslapers onder de dieren, bij wie ook de eigen 

 temperatuur dan tijdelijk verminderd wordt. 



In zijn „Physiologie Végétale" behandelde SENEBIER (1800) 

 in het derde deel de warmte-ontwikkeling van boomen. Hier 

 wees hij er reeds op, dat het verschil in temperatuur van 

 boom en omgeving veel te veel wisselde om dit eenvoudig 

 aan warmte-ontwikkeling in den stam toe te schrijven. De 

 thermometer, die ter vergelijking vrij was opgehangen, gaf 

 de temperatuur van de lucht, op het oogenblik zelf, weer, 

 terwijl men in den stam, een slechten warmtegeleider, de 

 temperatuur mat, die de lucht geruimen tijd geleden had. 

 Het temperatuurverschil, dat hierdoor ontstond, werd dus in 

 ieder geval gevoegd bij datgene, dat eventueel aan warmte- 

 ontwikkeling was toe te schrijven. De zaak werd hiermee 

 zeer gecompliceerd. Daarbij zou zich dan ook nog voegen, 

 dat de aarde, die op eenige diepte een vaste temperatuur 

 heeft, 's winters door geleiding langs de wortels warmte aan 

 de planten zou afstaan. 



Deze theoretische bespiegelingen van SENEBIER werden 

 later inderdaad grootendeels bevestigd door waarnemingen 

 van HALDER (1826). Hij toonde overtuigend aan, dat het 

 temperatuurverschil van boomen met hun omgeving werkelijk 

 aan slechte geleiding was toe te schrijven. Hoe langer de 

 temperatuur buiten constant bleef, hoe minder die van den 

 boom daarmee verschilde. Bovendien bleek het HALDER, dat 

 de temperatuur van den stam 's morgens meestal iets hooger, 

 's middags iets lager dan die van de lucht was, en dat deze 

 verschillen grooter waren, naarmate de diameter van den 

 stam grooter was en de temperatuurwisselingen van de om- 



