54 



Ten eerste zal de geringe warmte-capaciteit van de onder- 

 deelen van het toestel (eboniet, mika, koper), een spoedige 

 uitwisseling van warmte met de omgeving bevorderen en 

 het toestel weldra een stationairen toestand aannemen. De 

 warmte, die vrij komt, zal gedeeltelijk dienen om de langs 

 strijkende lucht telkens in temperatuur te doen stijgen, maar 

 gedeeltelijk zal zij ook langs het koper door geleiding naar 

 het omringende water worden afgevoerd. Te berekenen 

 hoe groot deze hoeveelheid afgeleide warmte was, en welk 

 deel er dus nog over bleef ter verwarming van de lucht, 

 zou op zijn minst genomen zeer ingewikkeld, zoo niet geheel 

 onmogelijk zijn. 



Daarom lag het voor de hand door ijking vast te stellen, 

 hoe groot de uitwijking van het lichtbeeldje was, wanneer 

 men een warmtebron van bekende grootte in het toestel had 

 aangebracht. 



Hiertoe werd een lange dunne manganien-draad, waarvan 

 de weerstand bepaald was en die in de teekening door een 

 witte lijn over de zwarte ebonieten schijven is aangegeven, 

 over zoo groot mogelijken afstand binnenin door het toestel 

 gewonden. Door middel van een stukje aangesoldeerd dik 

 koperdraad, werd metallisch contact verkregen met de beide 

 koperen staven M en N, buiten langs den mikawand loopend, 

 terwijl staaf M geheel geïsoleerd was bevestigd. Beide staven 

 gingen door een caoutchouc-stop door de deksel en staken 

 een eind boven het water in den calorimeter uit. 



Verbond men de beide uiteinden met de beide polen van 

 een accumulator, dan ging dus door den manganien-draad een 

 stroom. De sterkte hiervan werd gemeten door een milli- 



