32 — ONDERWERPEN UIT DE PHYSIOLOGIE EN BIOLOGIE DER PLANTEN. — 



naar binnen dringen, om daar den honig weg te halen. Zij toch raken 

 vaak de meeldraden en stempels niet aan en zijn dus van geen nut voor 

 de bestuiving, terwijl zij den honing, die bestemd is voor insecten, die de 

 bloem nuttig zijn, door bij hun bezoek tegelijk bestuiving te bewerken, 

 weg halen. Wij vinden nu ook, en vele voorbeelden zullen het doen 

 zien, bij bloemen tal van inrichtingen, om het indringen dier kleine insecten 

 te beletten en ze althans niet tot den honig toe te laten. 



Zeker is het sluiten van vele bloemen op tijden, dat dit niet behoeft te geschie- 

 den om regen of dauw, ook een der middelen, om tegen te gaan dat andere 

 bloembezoekers, dan die noodig zijn voor de bestuiving, binnendringen. 



d. Insecten uit andere orden. De kevers zijn het minst voor de be- 

 vruchting werkzaam, zij komen soms om honig, doch meestal om stuifmeel 

 te halen en zelfs behooren de kleine Meligethessoorten met de Anthocoriden 

 onder de w^antsen tot de nuttigste bloembezoekers. Ook mogen de blaas- 

 pooten (Thrips) onder de Thysanoptera daartoe gerekend worden. Zij 

 komen overal in bloemen , om stuifmeel en honig te halen. 



§ 4. Verspreiding van vruchten en zaden. Dat het voor de plant van 

 groot belang is, dat het gebied, waarover de zaden en vruchten zich ver- 

 spreiden, zoo groot mogelijk is, is gemakkelijk duidelijk te maken. Wan- 

 neer toch alle zaden vlak onder de moederplant neervielen, zouden de 

 kiemplanten, die er uit ontstonden, niet alleen te lijden hebben van de 

 moederplant, zoo die een overblijvende plant is, maar tevens zouden ze 

 onderling te strijden hebben, om een geschikte standplaats te verkrijgen. 



Daarom is het noodig, dat er middelen zijn, waardoor die zaden of 

 vruchten uit elkaar komen. 



Zijn de vruchten éénzadig, dan zijn het meestal de vruchten zelf, die 

 verspreid worden, die niet openspringen. 



Zijn de vruchten veelzadig, dan zou het niet wenschelijk zijn, dat die 

 in hun geheel verspreid werden, daar dan het bezwaar van ontkieming der 

 zaden dicht bij elkaar, nog bleef bestaan en dit geschiedt dan ook niet, want 

 zulke vruchten zijn óf splitvruchten d. i. zij vallen in verschillende eenzadige 

 vruchten uiteen of doosvruchten , die openspringen om de zaden vrij te laten. 



En welke zijn dan de verspreidingsmiddelen dier zaden en vruchten? 

 Het zijn 1" de wind, 2" het water, 3" de dieren. 



De verspreiding door den wind geschiedt vooral als de zaden zeer licht 

 zijn of als zij door bijzondere inrichtingen een groote oppervlakte bij een 

 gering gewicht hebben. 



De verspreiding door het water geschiedt vooral bij waterplanten of bij 

 aan de oevers groeiende planten. 



Verspreiding door dieren eindelijk heeft plaats bij vruchten of zaden, 

 die door stekende deelen aan dieren blijven haken en dan later weer afge- 

 krabd worden en verder door vele vogels bij vleezige vruchten, doordat 

 deze het vleesch eten en de zaden, die dan meestal door een harde zaad- 

 huid (bessen) of een hard deel van den vruchtwand zijn omgeven (steen- 

 vruchten b.v.) laten vallen of ook wel mee inslikken. In het laatste geval 

 komen zij met de uitwerpselen op een andere plaats weer onveranderd 

 naar buiten en kunnen daar ontkiemen. 



Eindelijk zijn er ook, en vele voorbeelden zullen dit bewijzen, tal van 

 vruchten, die bij het openspringen inrichtingen bezitten, om de zaden over 

 groote afstanden weg te slingeren. 



