— DE NATUURLIJKE PLANTENFORMATIES IN NEDERLAND. — 73 



Deze vorm vaii xerophyten is het meest algemeen bij de halopliyten. Zij 

 bezitten voor het meerendeel dikke , vleezij^e bladen , doch er is ook een 

 enkele, n.1. Sahcornia herbacea, waarbij de bladen niet ontwikkeld zijn, 

 maar de stengel dik en vleezig is. Meestal zijn ze kaal van oppervlakte, 

 een enkele is behaard n.I. Echiiiopsilon hirsutus. De behaarde zijn in het 

 bijzonder zandplanten (die dus niet op zeeklei voorkomen). Vaak hebben 

 ze bijzondere waterharen, wier groote, bolvormige, dunwandige, als een 

 parelsnoer aaneengeregen , met sap gevulde eindcellen (meel) afvallen of die 

 tot een dofgrijze bedekking ineenschrompelen (Atriplex, Obione). 



Dat ook de huidmondjes der bladen niet verdiept liggen en de wanddikte 

 en verkurking der buitenste laag der bladen niet sterk is, wat bij vele 

 xerophyten wel het geval is, wijst er volgens Warming op, dat de lucht 

 op de plaatsen, waar de halophyten staan, zelden zeer droog is en hangt 

 waarschijnlijk wel daarmede samen, dat op andere wijzen reeds voldoende 

 is gezorgd voor niet overmatige verdamping. 



Enkele bijzonderheden mogen hier niet onvermeld blijven. De bladen der 

 halophyten zijn veelal klein, vaak lijnvormig of halfcylindervormig (Suaeda, 

 Salsola) of spatelvormig of langwerpig. Ze zijn meestal gaafrandig. Zij 

 staan vaak rechtop als bij vele xerophyten, zoodat de zonnestralen ze bij 

 den hoogsten stand der zon schuin treffen (Obione portulacoides, Suaeda 

 maritima). De stengels liggen vaak naar alle richtingen uitgespreid, wat 

 in verband met de sterke winden van groote beteekenis is. 



De invloed, dien het zoutgehalte eener plant op hare verrichtingen uit- 

 oefent, heeft men natuurlijk ook trachten uit te vorschen en de resultaten 

 van dit onderzoek zijn de volgende geweest. Het keukenzout werkt op het 

 plantenaardig organisme deels physisch , deels chemisch. Physisch, doordat 

 het evenals alle zoutoplossingen de osmotische opneming van water door 

 de wortels bemoeilijkt, chemisch, doordat het na intrede invloed op de 

 stofwisseling uitoefent. Al is nog wel de invloed van natriumchlorid (keu- 

 kenzout) en evenzeer van kaliumchlorid op de assimilatie niet geheel be- 

 kend, zoo is het toch zeker, dat door geconcentreerde chloridoplossingen 

 abnormale voedingsverhoudingen ontstaan en ten slotte bepaalde voedings- 

 storingen optreden. 



Tegen de boven opgegeven verklaring van den .xerophilen bouw der 

 halophyten is dan ook de opmerking gemaakt, dat al is het waar, dat de 

 opneming van zout door de vermindering der verdamping minder wordt, 

 zich toch al spoedig in de cellen zoo groote hoeveelheden zout zullen op- 

 hoopen, dat daardoor de normale werking dier cellen belemmerd wordt. 

 Om dit te weerleggen wijst Schimper er echter op, dat met het ouder 

 worden der bladen zeker het absoluut zoutgehalte van deze zal toenemen, 

 doch dat ook tevens het straks genoemde waterweefsel zich sterker gaat 

 ontwikkelen en zoodoende toch de concentratie van het celsap in de groene 

 cellen niet vermeerderen zal. 



Ten slotte zij hier nog een opmerking vermeld door Kerner in zijn Pflan- 

 zenleben gemaakt, n.1. dat vele onzer als groente gebruikt wordende planten 

 uit halopyten zijn gekweekt, n.1. de koolsoorten, de beetwortel en de tuin- 

 kers en daarom , zegt hij , verlangen ook deze voor haren groei nog een 

 bodem, die rijk is aan opgeloste alkaliën. 



Merkwaardig is het, dat de planten die tot de halophyten mogen ge- 

 rekend worden, slechts tot enkele bepaalde familiën behooren. De volgende 

 familiën zijn zoutminnend: Chenopodiaceae en Plumbaginaceae. Uit de na- 



