FAMILIE 5. 



OSMUNDACKAE. — 



229 



zijn tef^cnovcrstaaiid , langwerpig;, toegespitst, de onderste zijn gesteeld , de 

 overige, evenals de lancetvormige blaadjes der 2'-" orde en de langwerpige, 

 stompe der 3*^ orde zittend. De bladen sterven in het najaar af en rieken 

 tegen dien tijd onaangenaam. 



Het deel der bladen, dat de vruclithoopjes draagt, is aan den rand gewim- 

 perd. De sori zijn randstandig en versmelten zijdelings. Het dekvliesje is 

 rudimentair en door den bladrand bedekt. 4- 5-20 dM. Juli , Augustus. 



Bij de variëteit ,'?. hrcvipes Liierss. zijn de bladen klein en kort gesteeld. 



Biologische hijzonderlicid. Aan den voet der hoofdnerven der bladen 

 zitten nectariën, die zoolang de bladen nog jong zijn , veel honig afscheiden, 

 waarop mieren afkomen, die tegelijk insecten, welke anders de bladen 

 zouden opvreten , verorberen , een geval van symbiose dus. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in geheel Europa 

 in bosschen, vooral op meer open plekken voor. Zij is bij ons vrij alge- 

 meen. De var. komt op mageren, zon- 

 nigen grond voor en is bij ons bij Ub- 

 bergen aangetroffen. 



Volksnamen. Behalve adelaarsvaren 

 heet de plant in Drente adderkruid en 

 slangenbrood. 



10. Acliantiim ') L. 



A. Capillus Véneris -) L. Ve mis ha ar (fig. 139). 



Deze soort heeft een kruipenden , zwarten , 

 donkerbruin beschubden wortelstok. De bladen 

 zijn teer met een dunnen, tot aan den top bruin- 

 zwarten steel , die vaak langer dan de schijf is. 

 Deze is dubbel gevind met duidelijk gesteelde , 

 vrij ver van elkaar staande blaadjes der Ie en 2e 

 orde. Ook de steeltjes zijn zeer dun en bruin- 

 zwart. De blaadjes der 2e orde zijn scheef delta- 

 vormig met een schuin wigvormigen voet en een 

 schuin , afgerond , gelobd tot gespleten topdeel. 



De sori zijn langwerpig of eirond , zij staan 

 overdwars aan den fop der lobben en zijn door 

 een halvemaanvormig dekvliesje , dal met den 

 rand der lob samenhangt en zich van binnen 

 opent , bedekt. "A. 1-4 dM. Juni— September. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De 

 plant behoort in Zuid-Europa thuis, waar zij op 

 vochtige rotsen en in grotten groeit. Zij is bij 

 ons alleen bij Maastricht op een ouden muur te 

 Slavante gevonden. 



Volksnamen. Behalve venushaar heet de plant ook wel vrouwenhaar. 



Adiantum Capillus Veneris 

 Fig. 139. 

 b stukken van een sporangiën dragenden 

 bladrand; c voorkiem met jonge plant. 



Familie 5. Osmundaceae R. Br. Konings varens. 



Sporangiën zonder dekvliesjes, aan pluimachtig samengetrokken blad- 

 deelen, zonder bladmoes. Bijzondere cellaag van den sporangiumwand 

 dikwandig, veelhoekig, een onder den top liggende, kleine groep vormend , 



') van het Grieksche adiantos: dat zich niet bevochtigt, omdat de bladen door vocht 

 niet nat worden. -) Capillus Veneris = venushaar. 



