236 



— SALVINIACEAE. — 



FAMILIE 8. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in West- , Midden- 

 en Zuid-Europa in moerassen en vijvers voor, ook wel aan droog geworden 

 oevers van kleine meertjes en in uitgedroogde slooten. Zij is bij ons in 

 vele streken vrij algemeen. 



Familie 8. Salviniaceae D. C Watervaren s. 



Sporenomhulsels eenhokkig, eenslachtig, de eene een uit vele micro- 

 sporangiën bestaanden sorus bevattend, de andere met een sorus, die uit 

 een veel geringer aantal macrosporangiën bestaat (soms slechts uit 1). De 

 microsporen liggen in schuimachtig protoplasma, ook de macrosporen zijn 

 er door omgeven. 



Voorkiem klein. 



Meest kleine of zeer kleine, teere, meest eenjarige, drijvende waterplanten 

 met in den knop overlangs gevouwen bladen. 



Tabel tot het deter mineeren der jjeslachten der Salviniaceae. 



A. Plant zonder wortels. Stengel iets vinvormig vertakt. Bladen in afwisselende kransen; 

 aan de rugzijde telkens 2-13 niM lange, ongedeelde, drijvende luchtbladen, aan de 

 buikzijde een ondergedoken, wortelachtig vertakt waterblad. Sporekapsels 2 of meer 

 bijeen aan den voet van het waterblad, alle even groot Salvinia blz. 236. 



B. Stengel sterk vertakt, aan de buikzijde wortels, aan de rugzijde in 2 rijen tot aan den 

 voet 2-deelige ' ^.-2 mM lange bladen dragend. De bovenste slip van deze drijft, de 

 andere is ondergedoken. Sporekapsels 2-4 bijeen aan het ondergedoken bladdeel van 

 het onderste blad van een tak, de mannelijke grooter Azolla blz. 237. 



1. Salvinia ') Mich. 



S. natans-) All. Vlot var en (fig. 144). 



Deze plant heeft geen wortels. De stengels zijn iets vinvormig vertakt en draadvormig. 



Zoowel deze als de onderviakte der bladen en de spore- 

 kapsels zijn behaard. De bladen staan in afwisselende 

 kransen, aan de rugzijde draagt de stengel telkens op 2a 3 

 mM afstand, ongedeelde, drijvende luchtbladen, aan de 

 onderzijde een ondergedoken , wortelachtig vertakt wortel- 

 blad. De gewone bladen zijn kort gesteeld , circa 1 cM 

 lang, 5-9 mM breed, ovaal tot langwerpig, met hartvor- 

 migen of afgeronden voet en meest afgeronden top. Zij be- 

 dekken elkaar met de randen, zijn van boven licht-blauw- 

 groen en dragen in rijen staande, van een kort haarbundeltje 

 voorziene wratjes, van onderen zijn zij donkerder, vaak 

 bruin- of roodachtig en worden niet nat door het water. 

 Zij hebben vele wijde, in 2 verdiepingen gerangschikte 

 luchtkamers. 



De sporekapsels staan 2 of meer bijeen (fig. 144) aan 

 den voet van het waterblad, zijn alle even groot en vrij 

 groot (2-3 mM), bolrond, vliezig, eenhokkig, niet open- 

 springend. Sommige bevatten een klein aantal grootere, 

 de andere bolronde, zeer kleine sporangiën in groot aantal. 0. 2-8 cM. September, October. 



Biologische bijzonderheden. De bovenzijde der drijvende bladen wordt niet door water 

 bevochtigd, doordat de lucht, die tusschen de haren zit, niet wordt verdreven. De onder- 

 zijde dier bladen is, evenals de waterbladen ook, bezet met lange, gelede haren, die voor 

 opneming van voedsel uit het water schijnen te dienen. 



Deze plant is een der weinige, eenjarige watergewassen. Landvormen er van zijn geheel 

 onbekend. 



Salvinia natans. 

 Fig. 144. 



1) naar A. M. Salvini, professor te Florence f 1729. 



-) natans = zwemmend. 



