268 — LILIACEAE. — FAMILIE 10. 



die geslachtlooze bloemen volgen er naar beneden eerst eenige zonder ontwikkelden stam- 

 per en dan volgen de 2-slachtige. Deze zijn homogaam. De helmknopjes liggen dicht 

 onder den stempel. Bij insectenbezoek heeft er kruis- en zelfbestiiiving plaats, doch blijft 

 dit uit, dan kan spontane zelfbestuiving optreden. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Midden- en Zuid-Europa voor. Bij 

 ons is zij alleen bij den Haag en Amsterdam gevonden, doch was daar een verwilderde 

 sierplant. 



8. Gaarea^) Salisb. Geelster. 



Bloemen vrij groot. Bloemdek naar boven afstaand, evenals de meel- 

 draden blijvend. Bloemdekbladen aan den voet met een honiggroefje, van 

 binnen glanzend geel, van buiten dofgeel met groene middenstreep. Meel- 

 draden 6, korter dan het bloemdek, aan den voet daarvan ingeplant. 

 Helmknopjes rechtopstaand, aan den voet op de helmdraden gezeten. 

 Stijl driezijdig, recht, met een onduidelijk 3-lobbigen stempel. Doosvrucht 

 3-zijdig. Zaden in ieder hokje in gering aantal, rond, weinig samen- 

 gedrukt. 



Bloeiwijze eigenlijk bijschermachtig, doch veel op een scherm gelijkend. 

 Kleine of vrij kleine, overblijvende gewassen met bollen en niet talrijke, 

 meest lijnvormige bladen. 



De bol bestaat bij dit geslacht uit een vleezig scheedeblad, een toekomstig 

 wortelblad en den toekomstigen bloemstengel, die ook bladen draagt, waar- 

 van het eerste soms ook een wortelblad is (G. arvensis, O. spathacea). 



Tijdens de ontwikkeling van het wortelblad en van den stengel wordt 

 het vleezige scheedeblad grootendeels uitgezogen en blijft zoo zitten. In 

 den oksel van de scheede van het wortelblad ontwikkelt zich een nieuwe 

 bol, de hoofdbol, bij alle soorten. Bij die soorten, waarbij het eerste 

 stengelbiad ook wortelblad is, ontstaat in den oksel van de scheede van 

 dit blad een tweede bol (nevenbol). Bij G. stenopetala is dit wel niet zoo, 

 maar daar ontstaat toch een tweede bol en moet men aannemen, dat het 

 eerste stengelblad, dat hier vrij hoog aan den stengel zit, met zijne scheede 

 reeds aan den stengelvoet begint, doch dat deze met den stengel vergroeid 

 is tot aan de plaats, waar het blad zich van den stengel afbuigt (slechts 

 zelden is dit blad werkelijk wortelstandig en dan is natuurlijk alles als bij 

 de zooeven genoemde soorten). Werkelijk voert van den nevenbol een 

 kanaal tot daar, waar het blad van den stengel afgaat. 



Is de nieuwe bol of zijn de nieuwe bollen ontstaan op de plaats, waar 

 het wortelblad en het 1^ stengelblad in den ouden bol begonnen, dan zijn 

 ze nog omhuld door het eenigszins verdroogde, taaie scheedeblad van den 

 vorigen bol en ook door een taai vlies, dat het overblijfsel is van de 

 scheede, in wier oksel het vorig jaar de bol is ontstaan. Zoo is het bij 

 alle inlandsche soorten beh. bij G. stenopetala. Daar toch zijn de nieuwe 

 bollen ontstaan buiten het omhulsel en het scheedeblad. 



Bij de Gagea-soorten draagt de stengel in den regel onder de bloeiwijze 

 5 bladen. Het eerste is het bovengenoemde scheedeblad, het tweede het 

 wortelblad, dat dus met zijn voet den in zijn oksel staanden hoofdbol om- 

 geeft, het derde is het eerste stengelblad, dat ook vaak wortelstandig is 

 en dan met zijn voet den nevenbol omhult (zie boven het bijzondere bij 



1) Naar Thomas Gage, een vriend van Salisbury, een Engelsch botanicus f 1820. 



