270 



— LILIACEAE. 



FAMILIE 10. 



voet der plant óf aan den stengel op verschillende hoogte onder den voet 

 van dit blad bevestigd en tot daar gaat dan weer een kanaal , als bij het 

 3e blad. 



Biologische bijzonderheden. De bloemen zijn zwak proterogynisch. Als 

 zij zich sluiten, heeft vaak spontane zelfbestuiving plaats, doordat de meel- 

 draden op dezelfde hoogte staan als de stempel of iets lager. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Midden- en 

 Zuid-Europa op zandigen bouwgrond voor en is bij ons vrij zeldzaam. 



G. arvénsisi) Schuit. Akkergeelster (fig. 178). 



Deze plant is behaard, soms zelfs fluweelachtig. Zij heeft een rond- 

 achtigen bol, die uit 2 bollen met een gemeenschappelijk omhulsel (de 



rest van den ouden bol) bestaat. De stengel is 

 meest wat slap. Hier is, als steeds, het 2^ blad 

 wortelstandig, doch ook het derde. Beiden zijn 

 lijnvormig (meest niet meer dan 2 mM breed), met 

 een groef, stomp gekield, vaak boven de bloei- 

 wijze uitstekend. Het vierde blad is lancetvormig 

 (aan den voet bijna 1 cM breed) en staat meest 

 dicht bij het lijnvormige (meest 3 mM breede) 

 vijfde en de bladachtige, onderste schutbladen. De 

 randen der bovenste bladen zijn behaard. 



De bloemen staan 5-10 in getal, schermachtig 

 bijeen. Zoowel de bloemstelen als de schutbladen 

 zijn behaard. Het bloemdek is 16-20 mM lang en 

 bestaat uit lancetvormige, stompachtige, van buiten 

 aan de onderzijde behaarde bloemdekbladen. De meeldraden hebben dunne 

 draden en vrij groote, ei- tot bolronde helmknopjes. Het vruchtbeginsel 

 is omgekeerd eirond. De vrucht is langwerpig-omgekeerd eirond, stomp, 

 iets korter dan de bloemdekbladen. 1\. 10-15 cM. Einde Maart— Mei. 



Vaak vindt men bij deze soort abnormaliteiten. Om den bol zitten soms 

 vele broedbollen. Deze aan korte stengeltjes aarvormig opeengehoopte 

 bolletjes vormen alleen cylindrische, haardunne bladen, die eerst in latere 

 jaren, als de bollen krachtiger zijn geworden, vlak worden (ditzelfde komt 

 bij vele andere bolgewassen voor). 



Niet zelden vindt men in den oksel van het 4^ blad een zijdelingsche 

 bloeiwijze. Versmelting van verschillende bloemen, het vormen van bollen 

 in de bloeiwijze komen nog al eens voor. 



Biologische bijzonderheden. De bloemen zijn proterogynisch. Nu eens 

 zijn de meeldraden langer dan de stijl, dan weer korter, soms ook even lang. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Midden- en 

 Zuid-Europa op zandigen bouwgrond voor en is bij ons vrij zeldzaam. 



Gagea arvensis 

 Fig. 178. 



G. spathacea-j Salisb. S c h e e d e g e e 1 s t e r (fig. 179). 



Deze plant is onbehaaid. Zij heeft een eironden bol, die bestaat uit 2 jonge bollen met 

 een gezamenlijk omhulsel (de rest van den ouden bol). De stengel is vrij slap. De beide 

 wortelbladen (ook het derde blad is bijna een wortelbiad) zijn lijn-draadvormig (meest niet 



1) arvensis = veld. 



-) spathacea = van een bloemscheede voorzien. 



