296 — JUNCACEAE. — FAMILIE 12. 



belangrijkste groepen der Monocotyleae onzer flora. Zij komen ook nogal 

 in uiterlijk overeen en eveneens in groeiwijze, o. a. doordat vele zoden 

 vormen. Die zodenvorming geschiedt bij de 3 familiën op dezelfde wijze. 

 Öf de onderste op den bodem liggende leden van den stengel vormen 

 bundels van zijuitspruitsels óf er is een krachtige schuine wortelstok met 

 korte leden, die zich naar alle zijden vertakt óf er is een lange, kruipende 

 wortelstok, die op korte afstanden regelmatig stengels boven den bodem 

 vormt (hiervan zijn helm, zandzegge, riet de fraaiste voorbeelden). 



De Juncaceae hebben windbloemen. Zij zijn meestal zoo sterk protero- 

 gynisch, dat daardoor zelfbestuiving verhinderd is. De duur van den 

 vrouwelijken toestand is zeer verschillend. Zoo duurt hij bij Juncus tenuis 

 eenige uren, bij de in het voorjaar bloeiende Luzulasoorten eenige dagen. 

 Dan volgt de tweeslachtige toestand , doch dan zijn bij sommige soorten 

 b.v. bij Luzula campestris, de stempels al lang verdroogd, zoodat hier 

 direct het mannelijke stadium volgt. Soms sluit aan den tweeslachtigen 

 toestand een stadium aan , waarin de stempels nog steeds geschikt zijn 

 om bestoven te worden, ook nadat in dezelfde bloem het stuifmeel al weg 

 is en zich het bloemdek al gesloten heeft. Dan heeft vaak nog spontane 

 zelfbestuiving plaats door stuifmeel, dat op de bloemdekbladen is blijven 

 liggen. 



Merkwaardig is bij vele soorten het volgende verschijnsel. Op zekeren 

 dag openen zich een groot aantal bloemen, daarna verscheiden dagen geen 

 een, dan weer op een dag vele enz. Dit komt vooral voor bij de soorten 

 met afzonderlijk staande bloemen of bij soorten met armbloemige hoofdjes. 

 Door dit verschijnsel wordt natuurlijk de kruisbestuiving bevorderd. ledere 

 bloem opent zich maar eens. 



Kleistogame bloemen komen bij Juncus bufonius (vrij vaak) en bij J. capi- 

 tatus voor. Dan zijn er meestal slechts 3 meeldraden. 



Verspreiding der Juncaceae. Het meerendeel der Juncussoorten groeit op 

 veenbodem en in moerassen. Enkele zijn halophyten: Juncus balticus, 

 maritimus en Gerardi. Enkele leven op zandgrond: Juncus capitatus, pyg- 

 maeus en bufonius en Luzula campestris. Boschplanten zijn Juncus squar- 

 rosus, Luzula pilosa, albida, maxima en multiflora. In weiden groeien vaak 

 Juncus compressus en filiformis. 



Tabel tot het det^r mineeren der geslachten der Juncaceae. 



A. Doosvrucht 3-hokkig. Hokjes meerzadig. Bladen meest priemvormig, kaai. 



Jancns biz. 296. 



B. Doosvrucht 1-hokkig, 3-zadig. Bladen vlak, met meest behaarden rand. 



Lnzula blz. 313. 



1. Jüiiciis ') Trn. Rusch. 



Bloemdek katachtig, de bladen aan den voet verbonden, gelijk of ongelijk. 

 Meeldraden 6, zelden 3. Doosvrucht, soms onvolledig 3-hokkig met 3 

 kleppen, die ieder een schot op het midden dragen, openspringend. Hokjes 

 meerzadig, de zaden aan den binnenrand van ieder schot vastgehecht, zeer 

 klein. Bloemen in speren, met schutbladen aan den voet der bloeiwijze. 



1) van het Latijnsche jungere: verbinden, omdat de soorten van dit geslacht wel als 

 bind- en vlechtmateriaal werden gebruikt. 



