328 



— TYPHACEAE. — 



FAMILIE 14. 



Sparganium affine 

 Fig. 241. 



voor op dezelfde paatsen als de vorige. De variëteit is in stilstaand 

 en in langzaam stroomend water te vinden. Beide zijn bij ons vrij 

 algemeen. 



S. affine 1) Schnitzl. (S. natans -) L. t. d.). Drijvende e g e 1 s k o p (fig. 241). 



Deze plant is onbeliaard. Zij heeft een onvertakten, slappen, meest langen, in het water 



zwevenden stengel. Zeiden is deze rechtopstaand. De 

 wortelbiaden zijn vrij dik, lang, zwevend en drijvend, aan 

 de rugzijde half cylindrisch of vlak gewelfd, zonder kiel, 

 in het bovenste deel meest met onduidelijke middennerf, 

 zelden zijn ze rechtopstaand en dan driekantig met bolle 

 zijvlakken, zonder kiel. De stengeibladen zijn vlak, aan 

 den voet meest wijd scheedeachtig. 



De bloeiwijze is enkelvoudig, trosvormig en bestaat 

 uit 2-3 vrouwelijke en meest 3-6 dicht bijeenstaande man- 

 nelijke hoofdjes, die alle gesteeld zijn. De bioemdek- 

 schubben zijn getand. De stijl en stempel zijn lang draad- 

 vormig, de laatste is minstens 5 a 6 maal zoo lang als 

 breed. De vruchten (fig. 2-11) zijn spilvormig, in het mid- 

 den het dikst, geleidelijk in den blijvenden stijl versmald, 

 vrij dof, meest donkerbruin tot donkerblauwgrijs (de snavel 

 is even lang als de vrucht). De steenkern is eirond, aan 

 weerszijden vrij kort toegespitst. 4. 1-10 dM. Juni— 

 Augustus. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt vooral in West- en Noord-Europa 

 in heidepiassen en meren voor. Bij ons is zij alleen bij Meppel en Mook gevonden. 



S. diversifólium ■•) Gr. V e r s c h i 11 e n d b 1 a d i g e e g e 1 s k o p. 



Deze soort heeft een slap rechtopstaanden stengel, die in de buurl der mannelijke bloei- 

 wijzen overgebogen is. De bladen zijn smal, 3-5 mM breed, van den voet tot omstreeks 

 1-2 cM onder den top bijna even breed blijvend, omstreeks in het midden het breedst (tot 

 6 mM), plotseling in de stompachtige spits versmald, donkergroen, de onderste (tijdens 

 den bloeitijd meest afgestorven) geheel vlak, ongekield en in het bovenste deel meest zonder 

 duidelijke middenrib, zwevend of rechtopstaand slap overhangend, de hoogere op de rug- 

 zijde vlak gewelfd tot kantig of (de bovenste rechtop overhangende luchtbiaden) in het 

 onderste deel met korte, scherpe kiel, boven geheel vlak. 



Vrouwelijke hoofdjes 1-3, mannelijke 1-6, verwijderd, nooit opeengedrongen. Bloemdek- 

 schubben smal, onder het midden bijna steelachtig versmald. Stempel lijnvormig, naar 

 beneden verbreed. Vrucht omgekeerd eirond, naar beneden geleidelijk in een korten 

 steel, naar boven vrij plotseling in de rest van den stijl versmald, donkergrijsbruin. Steen- 

 kern omgekeerd eirond, naar beneden geleidelijk toegespitst, boven plotseling afgerond. 

 21-. Tot 25 cM hoog en bijna 1 M lang zwevend. Juni, Juli. 



Van deze soort is een variëteit fi. Wirtgeniórum ') Aschers. et Gr., waarbij de gekielde 

 luchtbiaden ontbreken en alle bladen tot bijna 1 M lang en 3-5 mM breed zweven, geheel 

 vlak zijn met niet uitstekende middenrib. Zij blijven over de geheele lengte even breed, 

 doch 1-3 cM onder den top versmallen zij zich eerst geleidelijk, dan plotseling in een 

 stompen top. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De soort komt in heidepiassen op verschil- 

 lende plaatsen in Europa voor, doch schijnt bij ons niet gevonden te zijn. De var. /?• is 

 waarschijnlijk aan de oevers van het Zwarte Meer bij Nieuw-Dordrecht aangetroffen. 

 Zij wordt in het Ned. Kruidk. Arch. opgegeven als S. fluitans Fr., doch deze soort schijnt 

 geheel tot Skandinavië beperkt en die opgave zal dus wel op een vergissing berusten. 



S. minimum 5) Fr. (S. natans-) L. t. d.) Kleine egelskop (fig. 242). 



Deze soort heeft een rechtopstaanden of zwevenden, onvertakten, dunnen 

 bloemstengel. De bladen zijn teer en dun, rechtopstaand of in het water 

 zwevend, 4-60 cM lang, 2-8 inM breed, meest naar den kort afgestompten 



') affine = verwant. -') natans = zwemmend. ■') diversifólium = verschillend- 

 bladig. ■*) Wirtgeniórum = Wirtgen's. •'>) minimum = kleinste. 



