344 — NAJADACEAE. — FAMILIE 16. 



dragen). ledere helft is overlangs in 2-3 hokjes verdeeld of 1-hokkig. Zij 

 zijn gevuld met draadvormige, dicht evenwijdig tegen elkaar liggende 

 stuifmeelkorrels, waaraan evenals bij de meeste stuifmeelkorrels, die onder 

 water vrijkomen, de exine ontbreekt. De helmhokjes springen met een 

 overlangsche spleet open, waarbij zich de knopjes uit de scheede naar 

 buiten werken en het stuifmeel als een fijne vlokkige massa te voorschijn 

 komt, die in het water zweeft. Het vruchtbeginsel bestaat uit een vrucht- 

 blad, dat in het midden der rugzijde aan de spil der aar vastzit, daarin 

 bevindt zich 1 hangend, bijna recht eitje. Op het vruchtbeginsel zit een 

 draadvormige stijl met 2 dunne, bandvormige stempels, die tijdens den 

 bloeitijd uit de bladscheede, welke de bloeiwijze omsluit, te voorschijn 

 komen. De vrucht is cylindrisch , gesnaveld, dunvliezig, eenzadig en springt 

 overlangs onregelmatig open. Het zaad is tonvormig, fraai geribd met een 

 stijve zaadhuid. 

 Geheel ondergedoken zeeplanten. 



Biologische bijzonderheden. De bloeiwijzen zijn proterogynisch. Na het 

 afvallen der stempels springen de helmhokjes open. Daar de bloemen zich 

 onder water bevinden, moet het stuifmeel door het water heen naar de 

 stempels komen en het behoeft dan niet eerst stuifmeelbuizen te vormen , 

 want dit is eigenlijk al in de helmhokjes gebeurd , zooals uit den vorm 

 blijkt. Eerst is de bloeischeede gesloten, doch als de zaden rijp worden, 

 wijken de kleppen uiteen. 



De planten vormen aan de kusten op den bodem der zee uitgebreide zeewei- 

 den, die uit een groot aantal individu's bestaan en onveranderd overwinteren. 



Gebruik. Werd vroeger het zeegras wel gebruikt om zeedijken aan te 

 leggen, tegenwoordig is het gebruik beperkt tot vulling van kussens en 

 matrassen. Een gedeelte van het verzamelde wier is gevischt, d.w.z. door 

 de branding losgeslagen , gaat dan drijven en wordt opgevischt. Dit zijn 

 echter voor het meerendeel oude bladen, die hun veerkracht verloren 

 hebben en heeft weinig waarde. Veel beter is het zeewier, dat bij eb op 

 de wierbanken, die dan nog onder water zijn, met zeisen gemaaid wordt, 

 daarna in zoetwaterslooten wordt geweekt en dan gedroogd. 



Tabel tot het determineeren der soorten van het geslacht Zostera. 



A. Bladen aan den top afgerond, met een eind van den rand afstaande, buitenste zijnerven. 

 Steel der bloeiwijze onder de scheede verdikt, tijdens den bloeitijd even breed als de 

 scheede en de schijf van het schutblad. Retinacula meest ontbrekend, behalve aan de 

 onderste 2 bloemen. Zaden overlangs gegroefd Z. marina blz. 344. 



B. Bladen 3-nervig met randstandige zijnerven, aan den top uitgerand. Steel der bloeiwijze 

 onder de scheede niet verdikt, evenals de bladschijf van het schutblad veel smaller 

 dan de bloeischeede. Retinacula bij de meeste bloemen aanwezig, lijnvormig. Zaden 

 niet gegroefd • ■ Z. nana blz. 345. 



Volksnamen. De soorten van dit geslacht worden meest zeegras genoemd. 

 In Friesland , West-Friesland en op Goeree spreekt men van zeewier, op 

 Texel en Tholen van wier. 



Z. marina 1) L Zeegras (fig. 258). 



Deze plant is onbehaard. Zij heeft een krachtigen, kruipenden wortel- 

 stok met vele kortere, niet bloeiende en langere, bloeiende stengels. De 

 bladen zweven in het water, zij hebben een geheel gesloten scheede, zonder 



') marina = zee. 



