FAMILIE 16. 



NAJADACEAE. — 



355 



Fig. 265. 



Bloem van Potamogeton 

 natans in den eersten toe- 

 stand van boven gezien. 



s stempels, p bloemdek- 

 achtige helmbundels. 



bladen verloren hebben, op den bodem, wortelen daar en ontwikkelen zich 

 in het volgende voorjaar tot nieuwe planten. 



Wat de inrichting der bloem (fig. 265) met het oog op de bestuiving 

 betreft, het volgende. Eerst sluiten de 4 groene 

 bloemdekachtige helmbindsels als de 4 omslagen van 

 een briefcouvert om de andere deelen, zij laten alleen 

 de 4 borstelvormige stempels uittreden, die nu door 

 stuifmeel uit naburige , reeds in het volgend stadium 

 verkeerende bloemen bestoven kunnen worden. Dan 

 openen zich ook hier de bloemen en laten het stuif- 

 meel vrij. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant 

 komt in geheel Europa in slooten en plassen, soms 

 ook in stroomend water voor. Bij ons is zij alge- 

 meen, vooral op rivierklei. De var. is bekend van Leiden en van den 

 Roomburgerpolder. 



P. polygonifólius ') Pourr. (P. oblóngus -) Viv.). Duizendknoop-fontein- 

 kruid (fig. 266). 

 Deze soort is in alle deelen kleiner dan de vorige. Zij onderscheidt er 

 zich vooral van door de volgende kenmerken. De 

 stengel is nauwelijks 2 mM dik. De ondergedoken 

 bladen zijn tijdens den bloeitijd meest nog volledig 

 aanwezig, zij hebben meest een vrij kleine, vaak 

 niet meer dan 2 cM lange en 5 mM breede, door- 

 schijnende, lancetvormige, in den circa 3 cM langen 

 steel versmalde schijf met een duidelijk netwerk 

 van mazen naast de middennerf. De drijvende 

 bladen zijn meest elliptisch-lancetvormig, tot 3^ .2 

 cM breed en tot 9 cM lang met afgeronden of iets 

 hartvormigen voet, zelden in den bladsteel ver- 

 smald, zij zijn minder stijf en stompachtig. De 

 scheeden in de biadoksels zijn meest niet meer dan 

 4 cM lang. 



De aren zijn tot 4 cM lang, hare stelen zijn dunner dan de stengel. De 

 vrachtjes (fig. 266) zijn vrij wat kleiner, meest 3 niM lang en P -2-2 mM 

 breed met zeer kort spitsje, zij zijn stomp gekield, ten slotte roodachtig en 

 eirond samengedrukt. 4- 3-6 dM. Juni— Augustus. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in West- en 

 Zuid-Europa voor in vlakke heidepiassen met zandigen bodem , vaak in 

 gezelschap van Isoëtes lacustris, Littorella juncea en Lobelia Dortmanna. 

 Zij is bij ons algemeen. 



P. plantaginéus ■) Du Croz. (P. Hornemanni ^) Koch., P. coloratus •^) Hornem), 

 Weegbreeachtig fonteinkruid (fig. 267). 



Deze plant heeft een ronden , meest tot aan de eerste bloeiwijze onver- 

 takten stengel. De ondergedoken bladen zijn meest tijdens den bloeitijd 

 nog aanwezig, zij zijn evenals de drijvende vaak roodachtig, met langwer- 

 pige of lancetvormig-eironde schijf, die tot 13 cM lang en tot 6 cM breed 



Potamogeton polygonifólius 

 Fig. 266. 



1) polygonifólius = duizendknoopbIadig. -) oblongus = langwerpig. '^) plantaginéus ; 

 weegbreeachtig. ^) Hornemanni = Horneman's. ^) coloratus = gekleurd. 



23- 



