FAMILIE 17. — CYPERACEAE. — 367 



bovenste aan de aar voorafgaande of beide hebben 2 langwerpige steun- 

 blaadjes, alle overige missen deze. De bladen hebben een duidelijk net 

 van mazen naast de middennerf, zijn 1,5-2,5 cM lang en tot 15 mM breed, 

 naar den top versmald, spits of stomp, vooral naar den top toe getand, 

 met onregelmatig loopende, vrij ver iiiteenstaande dwarsnerven. 



De aren zijn 5-10 niM lang, armbloemig. De aarstelen zijn 5-15 mM 

 lang, korter dan de bladen, na den bloeitijd gekromd. De vruchtjes (fig. 

 283) zijn rondachtig, circa 3 mM lang en 2 mM breed, van buiten scherp 

 gekield, met tot bijna 1 mM lang, haakvormig omgebogen spitsje. 3-4,5 

 dM. Juni— October. 



Deze soort gelijkt vaak veel op de niet-bloemdragende takken van P. 

 perfoliatus. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in bijna geheel 

 Europa vooral in zachtstroomende wateren, doch ook in meren voor, het 

 meest op kieiachtigen grond. Zij is bij ons algemeen. 



Familie 17. Cyperaceae Juss. Cypergrassen. 



Bloemen 2- of 1-slachtig, in het laatste geval meest eenhuizig, meestal 

 duidelijk in de oksels van kafachtige blaadjes of schubben gezeten, 3-talIig. 

 Bloemdek niet aanwezig of uit borstels of haren bestaand. Meeldraden 

 meest 3, zelden 2 of 1, met aan den voet bevestigde helmknopjes. Vrucht- 

 beginsel uit 2, soms uit 3 vruchtbladen bestaand, 2- of 3-kantig met 1 stijl 

 en 2 of 3 stempels. Vrucht een samengedrukte dopvrucht met 2 of 3 scherpe 

 kanten of rond met een bodemstandig, omgekeerd zaadje. Bij de ont- 

 kieming blijft de zaadlob niet, zooals bij de Graminae, als een schildje in 

 het zaad steken. 



Bloemen meest in meerbloemige aartjes, die tot aren, hoofdjes, pluimen 

 of speren zijn vereenigd. Zijn de bloemen eenslachtig (Caricoideae) dan 

 zijn de vrouwelijke aartjes of deelen der aartjes uit eenbloemige aartjes der 

 2e orde samengesteld. 



Bladen meest in 3 rijen staand met gesloten scheede en bijna steeds 

 vlakke bladschijf, soms met een kleine aanduiding van een tongetje. Stengel 

 meestal zonder knoopen, meest gevuld en bebladerd, vaak driekantig. 

 Grasachtige, meest overblijvende planten met een wortelstok. 



Overzicht over de onderfamiiiën der Cyperaceae. 



A. Bloemen eenslachtig, de vrouwelijke in een zakvormig, gesloten schutblad ingesloten 

 en daarmede samen als een schijnvrucht afvallend . . Onderfamilie Caricoideae Pax. 



Geslacht Carex. 



B. Bloemen, althans ten deele, soms alle tweeslachtig, het schutblad nooit een gesloten 

 zakje vormend Onderfamilie Scirpoideae Pers. 



Geslachten Cyperus, Schoenus, Rhynchospora, Cladium, Scirpus, Eriophorum. 



Biologische bijzonderheden. Alle tot deze familie behoorende planten 

 hebben windbloemen en bij de tweeslachtige zijn de bloemen, bij de een- 

 huizige de bloeiwijzen proterogynisch. 



Verspreiding der Cyperaceae. Het grootste aantal der Cyperaceae komt 

 op vochtige gronden .voor. Op droge plaatsen b.v. in de duinen en op 

 heidegrond treft men zoo goed als alleen Carex arenaria en C. hirta aan, 



