FAMILIE 18. 



GRAMINAE. — 



451 



De variëteit Z^'. brachystucliys ^) Lk. wordt tot bijna 1 M hoof;. De sten^e i<ruipt soms 

 aan den voet iets (tot 3 cM). De bladen zijn vaal< iets breeder met bijna gladde biad- 

 scheeden. Het tongetje is tot 5 mM lanj,', uitgevreten getand. De onderste i<eli<i<afjes zijn 

 tot 9 mM lang, de bovenste tot zeer kleine, vaak nauwelijks zichtbare schubbetjes vervormd. 



Biologische bijzonderheden. Bij het bloeien wijken de kelkkafjes wijd uiteen, de kroon- 

 kafjes openen zich echter slechts zoover, dat de helmknopjes en de stempels naar buiten 

 kunnen komen. Deze treden vaak aan tegengestelde zijden uit de bloemen, zoodat dan 

 zelfbestuiving verhinderd is. Soms blijven echter beide deelen ook binnen de kroonkafjes, 

 zoodat de bloemen dan zoo goed als kleistogaam zijn. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant is in de 16e eeuw uit Spanje naar 

 ons land overgebracht. Of zij oorspronkelijk van de Kanarische eilanden afkomstig is, is 

 aan twijfel onderhevig. De plant wordt bij ons als vogelvoedsel gekweekt en komt soms 

 verwilderd voor. De var. /)'. komt in het gebied der Middellandsche Zee voor en is bij 

 ons bij Rotterdam gevonden. 



Volksnamen. De namen vogeltjeszaad en wit vogeltjeszaad zijn het meest in gebruik , in 

 Friesland heet de plant vogeltje. 



P. minor -) Retz. Klein kanariegras (fig. 377). 



Deze soort gelijkt veel op P. canariensis, maar verschilt er van door de volgende ken- 

 merken. De bladen zijn nauwelijks meer dan 7 mM breed, 

 alleen de bovenste zijn naar boven ruw. De scheeden zijn 

 glad, het tongetje is vrij groot, tot 7 mM lang, afgeknot, 

 meest zeer sterk franjeachtig. 



De aarpluim is ovaal of meest kort cylindrisch, soms tot 

 bijna 5 cM lang en 1,5 cM breed. De onderste kelkkafjes 

 (fig. 377) zijn circa 5 mM lang, met uitgebeten getanden 

 vleugel en zijn in een scherpe stekelpunt toegespitst. Van de 

 beide bovenste kelkkafjes ontbreekt het eene geheel of is zeer 

 klein (fig. 377), het andere is tot 1,5 mM lang, smal lancet- 

 vormig en tegen het bovenste kroonkafje gedrukt. De kroon- 

 kafjes (fig. 377) zijn omstreeks 3 mM lang , bij rijpheid der vrucht 

 donkergrijs. De vrucht is klein, nauwelijks 2 mM lang, donker 

 en moeilijk van de kroonkafjes te scheiden. 0. 3-10 dM. 

 Mei— Augustus. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Phalaris minor 



Zuid-Europa op zonnige plaatsen voor. Zij is bij ons bij Fig. 377. 



Rotterdam en Amsterdam aangevoerd aangetroffen. 



P. arundinacea O L R i e t g r a s (fig. 378). 



Deze soort heeft een tot over 2 dM langen, kruipenden wortelstok, die 

 ^, tot 4 mM dik is en met korte, meest niet meer 

 dan 8 mM lange, van voren uitgevreten getande 

 schubben bezet is. Zijne leden zijn 1-1,5 cM lang, 

 dofbruin, glanzend. De stengel is stijf rechtop- 

 staand, glad (in de pluim iets ruw), aan den voet 

 vaak met circa 10 bladen voorzien. De bladen zijn 

 meest 8-20 mM breed, toegespitst, boven en aan 

 den rand zwak naar voren ruw. De bladscheeden 

 zijn meest glad of de onderste iets ruw. Het ton- 

 getje is tot 6 mM lang, afgeknot of iets toege- 

 spitst, meest sterk franjeachtig. 



De plant is slank, gelobd, naar eene zijde ge- 

 keerd, tijdens den bloeitijd uitgespreid, langwerpig, 

 meest tot 1,5 dM lang met meest tot 5 cM lange 

 takken (iedere tak heeft een grondstandig takje) en vele aartjes. De laatste 

 zijn zeer kort gesteeld, aan de binnen- en buitenzijde gewelfd. De onderste 



Phalaris arundinacea 

 Fig. 378. 



1) brachystachys = kortharig. 



-) minor 



klein. 



') arundinacea 



rietachtig. 

 29* 



