FAMILIE 18. 



— GFMMlNAi:. 



491 



land liect zij hoendergras, bij Drachten staai, aan den Zoom der Veliiwe 

 hondeliaar, in den Achterhoek van (jelderland nieddelen, in West-Friesland 

 boenderbossen, grasbossen , hcnstebossen en henstegras, daar en ook in 

 Waterland hondsbossen. 



Arrhenatherum elatius 



Fig. 425. 



24 Arrheiisitheiiim ') P. B. 



A. elatius-) M. et K. (AvcMia elatior'-') L.) Fransch raaigras (fig. 425). 



Deze soort is zodenvorniend. Zij heeft rechtopstaande of aan den voet 

 geknikt opstijgende, gladde en glanzende stengels. De bladen zijn in de 

 jeugd opgerold, met vaak iets ruwe, evenals de 

 knoopen , meest kale scheede en een vrij smalle 

 (4-8 niM breede), ruwe, geelgroene schijf. Het 

 tongetje is kort (fig. 425). 



De pluim is verlengd, tot 2,5 dM lang, staat 

 naar alle zijden uit , is smal , rechtopstaand , tijdens 

 den bloei uitgespreid, later samengetrokken. Hare 

 takken zijn ruw, de onderste hebben meest takjes 

 aan den' voet. De aartjes zijn vrij groot (1 cM), 

 lichtgroen, 2-bloemig, soms violet aangeloopen. 

 De kelkkafjes (fig. 425) zijn korter dan de bloemen, 

 langwerpig-lancetvormig, aan de kiel ruw gewim- 

 perd , aan den rand zilverwit, het onderste is 1-nervig, 

 korter en smaller, dan het circa 8 mM lange, 3-nervige 

 bovenste. De onderste bloem heeft meestal een 

 onontwikkeld vruchtbeginsel, haar onderste kroonkafje (fig. 425) heeft een 

 lange knievormig gebogen naald, op den rug ingeplant en de bovenste, 

 tweeslachtige bloem heeft een onderste kroonkafje, dat ongenaaid of onder 

 den top , genaaid is. Die onderste kroonkafjes hebben 7 ruwe nerven en 

 zijn aan den top 2-tandig. De as der aartjes is aan den voet der bloem 

 meest behaard en onder een beginsel eener derde bloem verlengd. De schub- 

 betjes zijn 2-spletig. De vrucht (fig. 425) is bijna spilvormig, aan de zijde 

 van het bovenste kroonkafje diep gegroefd , meest door de kroonkafjes om- 

 sloten. 4. 6-13 dM. Juni, Juli. 



Als variëteiten komen voor: 



i. bulbósütn ■'') Koch. De 2 of 3 onderste stengelleden zijn aan den 

 voet knolvormig verdikt. 



7. biaristdta ^) Aschers. Naald der bovenste bloem verlengd , recht of 

 ook knievormig gebogen. 



Biologische bijzonderheden. Over de bestuiving bij deze soort, zie biz. 433. 



Bij Arrhenatherum, Avenasoorten en andere grassen zijn de naalden knie- 

 vormig gebogen en is het deel onder de kniebuiging schroefvormig gedraaid 

 en sterk hygroscopisch, zoodat onder den invloed van meer of minder 

 vocht in de lucht dit deel meer of minder ineengedraaid wordt, waardoor 

 het deel boven de kniebuiging of naar de eene of naar de andere zijde 

 wordt bewogen. Liggen echter de door de kroonkafjes omsloten vruchten 

 op den bodem, dan wordt bij draaiing van het onderste deel allicht de top 

 van de naald tegengehouden door de onderlaag, tot ten slotte de ontstaande 



1) van het Grieksclie arihén : mannelijk en athèr: kafnaald, omdat de mannelijke bloem 

 langgenaald is. -) elatius en elatior = slank. •■) bulbosum = boldragend. 



-i) biaristata = tweenaaldig. 



