28 



PRIMULACEAE. 



FAMILIE 83. 



Anagallis arvensis 



Fig. 29. 



a deel van den stengel met een 



paar bladen, b jonge vrucht, c 



bloem, d opengesprongen vrucht. 



De variëteit j8. coerülea ') Schreb. (A. coerulea Schreb.) heeft een hemels- 

 blauwe, soms violette bloemkroon met getande, bijna klierlooze slippen. 



De geheele plant is dofgroen en de bladen zijn 

 2-3-nervig. 



De soort is scherp vergiftig. De verwisseling 

 met de in niet bloeienden toestand er veel op 

 gelijkende Stellaria media, die veel als vogel- 

 voeder wordt gebruikt, heeft reeds dikwerf na- 

 deelige gevolgen gehad. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De 

 plant komt in geheel Europa op bouw- en moes- 

 land, langs wegen en op onbebouwde plaatsen 

 voor. Zij is bij ons vrij algemeen , vooral veel 

 op klei en loss gevonden , het minste op veen- 

 grond. De var. p. is bij ons zeldzaam. 



Volksnamen. De namen guichelheil en roode 

 muur worden het meest gebruikt. In het Ooste- 

 lijk deel van Gelderland en Overijsel spreekt 

 men van hanetreê, in Noord-Overijsel en in West-Friesland van murik, op 

 Terschelling van wild kooltjevuur, op Goeree van heelal, op Overflakkee 

 van Spaansch groen, op Schouwen van blommetjes van zeven kwartier, in 

 Zeeuwsch-Vlaanderen van spikkelatiefjes en in het Land van Hulst van 

 muurkruid. 



Over de namen guichelheil-manneken en -wijfken uit een vroegeren tijd 

 voor de soort en hare variëteit, zie blz. 55, Deel II. 



A. tenella-') L. Teer guichelheil (fig. 30). 



Deze plant is onbehaard. Uit den teeren wortelstok komen draadvormige, 



vierhoekige stengels, die kruipen en aan den voet wortelen, doch naarden 



top opgericht zijn. De bladen zijn tegenover- 

 staand, kort gesteeld , klein, bijna cirkelrond 

 met een spitsen top, zonder stippeltjes van 

 onderen. 



De bloemen zijn teer rosé met donkerder 

 aderen. Zij staan alleen op tegenoverstaande 

 dunne stelen, die 3 a 4 maal zoo lang zijn als 

 de bladen en ten slotte teruggekromd. De kelk- 

 slippen zijn lancet-lijnvormig, toegespitst, niet 

 vliezig gerand. De bloemkroon is trechtervormig 

 (fig. 30), 3 a 4 maal zoo lang als de kelk, met 

 langwerpige, stompe of uitgerande, niet klier- 

 achtig gewimperde slippen. De helmdraden han- 

 gen aan den voet iets samen. De doosvrucht is 



klein, ongeveer even lang als de kelk (fig. 30). 2\.. 5-12 cM. Mei— September. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in West-Europa 

 in moerassige weiden, aan slooten, meest op zandgrond voor, ook in duin- 

 pannen. Op veengrond is zij bij ons niet gevonden. Zij is bij ons vrij 

 zeldzaam en bijna alleen in de provinciën Gelderland en Noord-Brabant 

 en in de duinprovinciën aangetroffen. 



Anagallis tenella 

 Fig. 30. 



] ) coerulea = blauw. 



-) tenella = tender. 



