FAMILIE 83. 



I'KIMULACEAE. — 



39 



Primula acaulis 



Fig. 43. 



1 langstijlige vorm, 2 kortstijlige vorm. 



knopjes in de opening der hier iets trechtervormig verwijde bloemkroonbuis, 

 terwijl de Stempel daarin tot de halve hoogte reikt. 



Bezoekers zijn vooral Bombus hortoruin en Anthophora pilipes , die beide 

 met hun 18-21 mM lange slurf 

 den honig gemakkelijk kunnen 

 bereiken. Zij raken in den kort- 

 Stijligen vorm met den kop, in 

 den langstijligen met de kaken de 

 helmknopjes aan en bewerken 

 zoo kruisbestuiving. 



Bij P. officinalis en P. elatior 

 is de bloemkroonbuis korter, dus 

 kunnen daar ook bijen met kor- 

 tere slurven terecht. 



De 3 Primula-soorten worden 

 ook door verschillende vlindersoorten, b.v. den citroenvlinder en den kleinen 

 vos bezocht, doch steeds door vlinders met lange slurven. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in geheel Europa 

 op vochtige, beschaduwde plaatsen, aan beekjes voor. Zij is bij ons vrij 

 zeldzaam en misschien wel alleen een overblijfsel van vroegere culturen. 



6. Hottónia ') L. 



H. palüstris-) L Waterviolier (fig. 44). 



De gelede, sterk vertakte wortelstok, kruipt in het slib van den bodem der 

 wateren en loopt uit in een schuin opstijgenden, dicht bebladerden stengel 

 onder water, die zich boven water verlengt in den 

 bloemdragenden stengel. Dicht onder de plaats, 

 waar de bloemstengel boven water uitkomt, zitten 

 verscheiden zijtakken , die zich soms nog weer 

 gaffelvormig vertakken en kranswijs aan den hoofd- 

 stengel staan. Beneden is de laatste van afgestorven 

 bladresten voorzien, hooger op zijn stengel en tak- 

 ken bezet met dicht opeengedrongen bladen. De 

 bladen zijn alle ondergedoken, staan verder ver- 

 spreid en zijn kamvormig-vindeelig met lijnvormige, 

 zeer teere en doorschijnende slippen. 



De bloemen staan aan den bloemstengel in ver- 

 wijderde kransen in de oksels van kransstandige 

 schutbladen en vormen samen een afgebroken tros, 

 die uit 3-7 kransen bestaat. De bloemdragende stengel is naar boven toe, 

 evenals de bloemstelen en kelken, kleverig behaard. De bloemstelen staan 

 eerst uitgespreid en zijn later teruggekromd. De bloemen zijn vrij groot, 

 hebben een diep 5-deeligen kelk met lancetvormige, stompe slippen, die 

 even lang zijn als de bloemkroonbuis en een witte of lichtrose bloemkroon 

 met gele keel (zelden lichtpurper). Zij is trompetvormig met een vrij korte 

 buis en een vlakken 2 cM breeden zoom met 5 omgekeerd eironde slippen. 

 De 5 meeldraden zijn op de bloemkroon ingeplant. De doosvrucht is eirond, 



Hottónia palüstris 

 Fig. 44. 



!) Naar P. Hotton (1648—1709), Boerhaave's voorganger als professor te Leiden. 

 2 ) palüstris = moeras. 



