FAMILIE 94. 



— SCROPHULARIACEAF. 



135 



Antirrhinum majus 

 Fig. 160. 



A. majus ') L L e e Li W e n b e k (fig. 160). 



Deze plant is beneden kaal, naar boven klierachtig zacht behaard. Uit 

 den houtigen wortel komt een rechtopstaande of opstijgende, ronde, vooral 

 aan den voet vertakte stengel. De onderste 

 bladen zijn eirond-lancetvormig, gesteeld, de 

 bovenste lancet- tot lijnvormig, iets spits, bijna 

 zittend, gaafrandig, onbehaard. 



De bloemen zijn groot (3-4 cM), kortgesteeld 

 en staan in losse, eindelingsche trossen met 

 korte schutbladen. De bloemstelen zijn even 

 lang als de kelk en het schutblad. De kelk- 

 slippen zijn klierachtig behaard , rondachtig-om- 

 gekeerd eirond . ' -, tot ' 4 maal zoo lang als de 

 bloemkroon , korter dan de iets klierachtig be- 

 haarde doosvrucht. De bloemkroon is purper, 

 zelden geel, wit of bont gekleurd, behaard, aan 

 den voet bultig, het verhemelte heeft meest 2 

 gele vlekken, de bovenlip is 2-deelig. De doos- 

 vrucht is scheef eirond, behaard, langer dan de kelk (fig. 160). De zaden 

 zijn eirond, met netvormig uitstekende lijsten. 4- 3-6 dM. Juni— September. 



De variëteit 3. latifólia-) D. C. heeft een behaarden stengel, de bovenste 

 bladen zijn eirond-lancetvormig, de bloemkroon is geelachtig wit. 



Biologische bijzonderheden. De bloemkroon is steviger gesloten dan bij 

 Linaria vulgaris, zoodat dan ook bijna alleen hommels (Bombus hortorum , 

 terrester, agrorum , silvarum, lapidarius) als bestuivers optreden. De honig 

 vloeit hier niet in den korten knobbel der bloemkroon, doch blijft aan den 

 voet der voorste meeldraden en aan de honigklier zelve zitten. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Zuid-Europa 

 op rotsen en dorre plaatsen voor. Bij ons wordt zij als sierplant gekweekt 

 en is vrij zeldzaam, vooral op oude muren, verwilderd gevonden. De var. 

 p. is bij Rijswijk aangetroffen. 



Volksnamen. In Twente, Salland en de Graafschap Zutphen heet de 

 plant arme zondaarskruid, in Zuid-Holland, Zuid- 

 Limburg, op Walcheren en in Zeeuwsch-Vlaanderen 

 gapertjes, in Zuid-Holland ook poppen of schoentjes, 

 in Zuid-Holland ook poppen en in Zeeuwsch-Vlaan- 

 deren ook kalf ssn uit. 



A. Orontium ; ) L. Rood leeuwenbekje (fig. 161). 



Deze plant heeft een teeren wortel en een ruw 

 behaarden, naar boven klierachtigen, zelden bijna . 

 kalen, rechtopstaanden , al of niet vertakten stengel, w^? 

 De bladen zijn lancet- tot lijnvormig, vrij kaal, 

 bijna zittend , de onderste zijn langwerpig-omgekeerd 

 eirond, gesteeld, gaafrandig, zij worden bij het 

 drogen zwart. 



De bloemen zijn vrij groot (10-15 mM lang), zeer 

 kortgesteeld. Zij vormen zeer losse aren of eigenlijk staan de bloemen 

 in de oksels der bladen. De kelk is bijna 5-bladig, de slippen zijn ongelijk 



Antirrhinum Orontium 

 Fiff. 161. 



J ) majus = groot. 



-) latifólia = breedbladig. 



! ) Orontium = berg(?) 



