140 



SCROFHULAR1ACEAE. — 



FAMILIE 94. 



eerst uitgespreid en zijn later teruggekromd. De bloemen zelf zijn iets 

 grooter dan bij de vorige soort (1 cM lang met de spoor er bij). De kelk 

 is behaard met eirond-lancetvormige slippen , die iets hartvormig aan den 

 voet zijn. De bloemkroon is geel met bruinviolette bovenlip, de onderlip 

 is 3-spletig, de bovenlip 2-deelig, de spoor is gekromd, korter dan de eigen- 

 lijke bloem. De doosvrucht is eirond, korter dan de kelk, opent zich over- 

 dwars met 2 dekseltjes (fig. 165). De zaden zijn fijn gegroefd (fig. 165). 

 ©. 7-30 cM. Juli— Herfst. 



Naast L. vulgaris is dit de soort, die het meest peloriën vormt. Ook 

 vormt deze wel onderaardsche, kleistogame bloemen. Er ontstaan n.1. in 

 de oksels der onderste bladen dunne, korte, gedraaide takken, die zich in 

 den bodem graven en daaraan ontwikkelen zich de bloemen. 



Biologische bijzonderheid. De langere meeldraden zijn hier zoo sterk 

 naar boven omgebogen, dat de verschillende helmknopjes samen zijn ge- 

 kleefd en te midden daarvan ligt de gelijktijdig rijpestempel, zoodat, daar 

 ook nog de helmknopjes zich naar binnen openen, spontane zelfbestuiving 

 steeds plaats grijpt. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Midden- en 

 Zuid-Europa op bouwland voor. Bij ons komt zij op loss en kleigrond , 

 vooral op rivierklei, doch zeldzaam voor. 



L striata 1 ) D. C (L. répens-') Desf.). Gestreepte leeuwenbek (fig. 166). 

 Deze plant is onbehaard en blauwachtig groen. Uit den kruipenden wortelstok komt 

 een rechtopgaande of opstijgende, krachtige, vertakte en los bebladerde stengel. De bladen 



zijn alle lijn-lancetvormig, spits, de onderste staan in kransen 

 van 3-4, de bovenste verspreid. 



De bloemen zijn vrij groot (8-14 mM) en staan in lange, 

 vrij losse trossen. De bloemstelen zijn iets langer dan de 

 kelk, zij verlengen zich na den bloeitijd. De schutbladen zijn 

 lijnvormig. De kelk is onbehaard met lijn-lancetvormige. 

 spitse slippen. De bloemkroon is blauwachtig, violet gestreept. 

 Het verhemelte is geel, soms wit. De bovenlip is korter dan 

 de onderlip, de beide slippen der eerste zijn eirond, spits, 

 die der laatste afgerond. De spoor is recht, stomp, ] : , maal 

 zoo lang als de bloemkroon (2-3 mM lang). De stempel is 

 gaaf. De doosvrucht is bijna bolrond, langer dan de kelk 

 (fig. 166). De zaden zijn eirond-kantig, dwars gerimpeld (fig. 

 166), niet gevleugeld. "4. 3-8 dM. Juni— September. 



De plant gelijkt veel op L. arvensis, doch zij groeit hooger 

 op en is smalbladiger. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Zuidwest-Europa op steen- 

 achtige, onbebouwde plaatsen voor. Bij ons is zij slechts op enkele plaatsen (in de duinen 

 bij Bloemendaal, bij Borne, Bleiswijk en misschien ook bij Maastricht) op muren en zon- 

 nige plaatsen gevonden. 



L. vulgaris müi. Gele leeuwenbek (fig. 167). 



Deze plant is kaal, alleen de bloeiwijze is klierachtig behaard. Zij heeft 

 een kruipenden wortelstok en een krachtigen, rechtopstaanden , weinig of 

 niet vertakten stengel , die rolrond en dicht bebladerd is. De bladen staan 

 verspreid, dicht opeen, zijn lancet- tot lijnvormig, spits, 3-nervig, met iets 

 omgerolden rand, de middennerf is van boven verdiept. 



De bloemen zijn vrij groot (20-30 mM) en staan in aarvormige, dichte 

 trossen. De schutbladen zijn lijnvormig, omgebogen. De bloemstelen zijn 

 omstreeks evenlang als de kale kelk. De kelk heeft lancetvormige, spitse, 



Linaria striata 

 Fig. 166. 



') striata = gestreept. 



-) repens = kruipend. 



;; ) vulgaris = gewoon. 



