FAMILIE 94. 



SCROPHULARIACEAE. — 



157 



Bloem van 

 Veronica Beccabunga 



Fig. 186. 

 a kelk, b bloemkroon, 

 c meeldraden, d vrucht- 

 beginsel, e stijl, 

 ƒ stempel. 



•/. répens ') Cop. Stengel geheel kruipend. 



9. minor-) Schldl. Bladen kleiner, rondachtig. Üp drogere plaatsen. Ook 

 hiervan is een forma repens mei kruipenden stengel gevonden. 



Biologische bijzonderheid. Overliet openspringen der vruchten zieY.Anagallis. 



De bloemen (fig. 186) zijn proterogynisch. Als zij in de zon goed 

 open zijn, staan de meeldraden iets naar boven en uit elkaar en de helm- 

 knopjes zijn al voor hun openspringen van den stempel verwijderd. De 

 insecten zetten zich op de 3 draad vormige , uitstekende deelen. die onder 

 den last doorbuigen en steken hun 3 mM lange slurf (het zijn zweef vliegen , 

 vooral Syritta pipiens en Ascia podagrica , die de bloemen bezoeken) in het 

 1 mM lange kroonbuisje. Soms ook vliegen zij aan op de onderste of op 

 een zijdelingsche bloemkroonslip en buigen met de voor- 

 pooten een der meeldraden zoover naar beneden , dat 

 zij met de kleppen hunner slurf het stuifmeel kunnen 

 opnemen, soms ook gaat de vlieg loopende van de eene 

 op de andere bloem over. Zoo komen de meest ver- 

 schillende deelen van het lichaam met de helmknopjes 

 en den stempel in aanraking en wordt nu eens kruis- 

 dan weer zelfbestuiving bewerkt. Het meest geregeld 

 heeft er kruisbestuiving plaats, als het insect op de 3 

 draadvormige deelen aanvliegt, doordat het dan dadelijk 

 den stempel aanraakt met een lichaamsdeel, dat in een andere bloem al 

 van stuifmeel is voorzien. 



Bij ongunstig weer blijven de bloemen half gesloten, zoodat de helm- 

 knopjes direkt met den stempel in aanraking blijven en daardoor spontane 

 zelfbestuiving niet uit kan blijven. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De soort komt in geheel Europa 

 aan waterkanten en op overstroomde plaatsen voor en is bij ons algemeen 

 op vochtige plaatsen, in stilstaand water, langs slooten en vaarten. De 

 var. 3. is bij Apeldoorn, Nijmegen, Leiden en Zwolle gevonden en de 

 forma repens bij Deventer, de var. y. bij Deventer, Twello, Apeldoorn, 

 Leiden, Dordrecht, Heusden en Beekbergen en de var. 3. bij Kampen, 

 Harderwijk, Apeldoorn, Leiden, Beek en Beek- 

 bergen , terwijl de forma repens van deze van 

 Dordrecht bekend is. 



V. montana ) L. Bergeereprijs (fig. 187). 



Deze plant heeft een dunnen, kruipenden, 

 vertakten wortelstok en een opstijgenden , slap- 

 pen, aan den voet vertakten stengel, die evenals 

 de bladen en bloemtrossen verspreid behaard is. 

 De bladen zijn tegenoverstaand, rondachtig- 

 eirond of eirond, gekarteld-gezaagd, aan den 

 voet gaafrandig, langgesteeld , teer, rimpelig. 



De bloemtrossen staan meest alleen in den 

 oksel van een der bladen van een bladpaar, zijn 

 armbloemig en zeer ijl. De bloemstelen zijn 

 draadvormig, vele malen langer dan het schutblad en de kelk en staan in 

 den vruchttoestand wijd af. De kelk is gewimperd met 4 ongelijke, omge- 



Veronica montana 

 Fig. 187. 



') repens = kruipend. 



-) minor = !:lein. 



■'■) montana = berg. 



