FAMILIE 94. 



— scrophulawacf-:al. 



175 



met een duidelijke, rechte buis, grijnzend. Bovenlip min of meer helm- 

 vormig samengedrukt, gaaf of 2-tandig, stomp of in een snavel verlengde 



Onderlip vlak, uitstaand, 3-spletig of -tandig met 2 bultjes aan de keel, 

 van boven met 2 uitstekende lijsten. .Weeldraden 4, tweemachtig, Opstij- 

 gend. Helmknopjes met 2 spitse hokjes, zonder stekels. Stijl draadvormig 

 met knopvormen stempel. Vrucht een onbehaarde, scheef eironde of 

 lancetvormige , toegespitste, samengedrukte, tweehokkige doosvrucht, die 

 met 2 kleppen door middendeeling der hokjes openspringt. Zaden weinig 

 talrijk, groot, driekantig-eirond . rimpelig, zijwaarts aangehecht. 



Bloemen vrij groot, geel, rosé of purper, zelden wit, bijna zittend, in 

 eindelingsche, aarvormige trossen, in de oksels van schutbladen. Bladen 

 meest verspreid, vinspletig of vindeelig. Overblijvende of tweejarige, half 

 parasitisch levende planten. 



Bij het drogen worden de planten zwart. 



Biologische bijzonderheden. Zie over het half parasitisch en ook over 

 het saprophytisch leven der soorten van dit geslacht bij Melampyrum. 



Uit den vertikaal 



Tabel tot het determineeren der soorten van het geslacht Pedicularis. 



A. Verscheiden onvertakte stengels, de middelste rechtopstaand, bijna van den voet af 

 bloemen dragend, de zijdelingsche liggend, aan den top een tros dragend. Kelk on- 

 gelijk 5-tandig . aan den rand behaard. Bovenlip der bloemkroon aan den top met 2 

 spitse tanden, daartusschen gaafrandig P. silvatiea blz. 175. 



B. Een rechtopstaande, vertakte stengel. Kelk 2-spletig. met bladachtige, gekroesde, aan 

 den rand kale lobben. Bovenlip der bloemkroon in het midden harer lengte aan weers- 

 zijden met een tand. in een korten snavel versmald 1'. iialastris blz. 177. 



P. silvatiea L. Bo s c h ka r t e I b 1 a d (tig. 211). 



Deze soort is kaal of naar boven iets kort behaard. 

 in den bodem zittenden wortelstok komen ver- 

 scheiden onvertakte stengels, waarvan de mid- 

 delste rechtop staat en bijna van den voet af 

 bloemen in een lossen tros draagt, terwijl de 

 zijdelingsche liggend of opstijgend zijn en aan 

 den top in een korten, dichteren tros eindigen. 

 De bladen hebben langwerpige, ingesneden, 

 stomp getande slippen, de tanden hebben een 

 witten, verdikten top. 



De bloemen zijn bijna zittend en staan in be- 

 bladerde, ten slotte zeer lange, losse, aarvormige 

 trossen. De schutbladen zijn bladachtig en korter 

 dan de bloemen. De kelk is ongelijk 5-tandig, 

 met naar boven gerichte, bladachtige tanden 

 (fig. 211), later opgeblazen, hij is van buiten 



meest kaal, aan den rand dicht behaard. De bloemkroon is rosé, zelden 

 wit, onbehaard, de bovenlip is bijna sikkelvormig, met een korten 2-tan- 

 digen snavel, daartusschen is zij gaafrandig, de onderlip is langer dan deze 

 en heeft omgekeerd eironde, even groote lobben. De doosvrucht is eirond, 

 toegespitst , korter dan de kelk. 1 I— 4- 8_25 cM- -^ ei • J uni (zelden Herfst). 



Biologische bijzonderheden. De bloem is in verband met de bestuiving 

 a. v. ingericht (fig. 212). De kroonbuis is 10-14 m.M lang en zijdelings 



Pedicularis silvatiea 

 Fig. 211. 



l ) silvatiea = bosch. 



