186 



— SCROPHULARIACEAE. 



FAMILIE 94. 



onderlip en een bovenlip met iets getande lobben. De doosvrucht (fig. 224) 

 is 5 mM lang, gewimperd, niet langer dan de kelk. De tros verlengt zich 

 na den bloeitijd sterk. 1-3 dM. 



B. curta 1 ) Wettst. Bij deze is de stengel rechtopstaand, krachtig, ver- 

 takt, fijn behaard met opstijgende takken. De bladen zijn blauwgroen, de 

 bovenste in gedroogden toestand vaak zwartachtig-smaragdgroen , spits , 

 aan weerszijden 4-5-tandig, aan weerskanten of althans aan den rand en 

 op de nerven van onderen kortborstelig. De tanden der bladen zijn even 

 als die der afstaande of teruggebogen schutbladen niet of zeer kort genaaid. 



De bloemen staan in een verlengden tros. De kelk is 4-5 mM lang, 

 witborstelig. De bloemkroon is 4-6 mM lang, witachtig met geel gevlekte 

 onderlip en een bovenlip met getande lobben. De doosvrucht is 4-6 mM 

 lang, langer dan de kelk, min of meer behaard. 3-40 cM. 



Vormen van deze zijn: 



I. glabréscens-) Wettst. Bladen zwakker behaard. 



II. imbricata'') Cop. Dicht vertakt. Schutbladen 

 dicht opeen , dakpansgewijze liggend. 



III. coeriïlea 4 ) Tausch. Vroeg bloeiend. Stengel 

 niet of boven het midden weinig vertakt. Bladen 

 vrij ver uiteen, stompachtig, aan weerszijden 3-5- 

 tandig, grasgroen, van boven en aan den rand 

 borstelig. Bloemkroon meest licht roodviolet. 



C. nitidula 7 ') Reuter (fig. 225). Bij deze is de 

 stengel dik, beneden of alleen in het midden ver- 

 takt. De bladen zijn (in gedroogden toestand) gras- 

 groen , dof, beneden rimpelig, aan weerszijden 

 4-7-tandig, evenals de afstaande of iets naar be- 

 neden gebogen schutbladen en kelken geheel kaal 

 De bloemkroon is kleiner dan bij de vorige (5 mM), 

 7-40 cM. 

 Een vorm van deze is II. imbricata '). Dicht vertakt. Schutbladen dicht 



opeen, dakpansgewijze liggend. 



D. grdcilis ■"•) Fr. (fig. 226). Hier is de stengel 

 dun, niet vertakt, roodbruin. Bladen vrij ver 

 uiteen, groen of roodachtig (in gedroogden toe- 

 stand glanzig, zwartachtig, niet rimpelig), aan 

 weerszijden met 3-5 tanden, evenals de schut- 

 bladen rechtopstaand en evenals de kelk kaal. 

 De kelk is 3-4 mM lang met spits lancetvormige 

 lobben , die bijna even lang zijn als de buis. De 

 bloemkroon is 4-6 mM lang, witachtig blauw 

 of lichtviolet. De bovenlip heeft gave lobben, 

 de onderlip is geel gevlekt. De tros is verlengd 

 en ijl. De doosvrucht (fig. 226) is 4 mM lang, 

 langer dan de kelk, aan den rand gewimperd, 

 overigens kaal. 3-30 cM. 

 Biologische bijzonderheden. Op de bloemkroon vindt men als honigmerk 



Euphrasia nemorosa 



C. nitidula 



Fig. 225. 



met ongenaaide tanden. 

 wit, zelden blauwachtig 



Euphrasia nemorosa 



D. gracilis 



Fig. 226. 



') curta = kort. 

 dakpannen bedekt. 



,; ) gracilis = slank. 



-) glabréscens = bijna onbehaard. 

 ') coerulea = blauw. : <) nitidula 



• ; ) imbricata = als met 

 zacht glanzend. 



