FAMILIE 95. — LABIATAI ■.. 219 



liggen in jonge bloemen de stempels al buiten de bovenlip, doch zij zijn in 

 liet eerst nog niet geschikt om het stuifmeel vast te houden. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in heggen en 

 bosschen in geheel Europa voor en is bij ons op vochtige plaatsen , in gras- 

 ijrond, aan wegen, in heggen, onder hakhout op allerlei gronden algemeen. 



Volksnamen. 1 let aantal volksnamen voor deze plant is legio. De namen 

 hondsdraf en kruip door den tuin worden het meest gebruikt. In Friesland 

 spreekt men van gezondheidsraden , kikkerbalsem , knikelbledden , melk- 

 zuiger, rondaljebledden en tongerbloem, in Oostelijk-Drente van oelken- 

 blaadje, in West-Drente van weegbree en wegebladen . in Noord-Overijsel 

 van bruine grieten, in de Graafschap Zutphen van galbloem , in den Achter- 

 hoek van Gelderland van hangers, in Utrecht en op Walcheren van aard- 

 veil, in Waterland van zeere oogenbloem, in Zuid-Holland van hoefijzertje, 

 op Goeree van blauwe ganzenmuur en hoenderdarm, op Overflakkee van 

 putebloem en moloogen, op Voorne en Beierland van blauwe muur, in 

 Zuid-Limburg van krelkes, op Walcheren van nachtschraal, op Zuid-Beve- 

 land van hongergraag en weeskindertjes en in Zeeuwsch-Vlaanderen van 

 honsdulle, kruip door de haag en weerkruipertje. 



14. Dracocéphalus ') Riv. Drakenkop. 



Kelk buisvormig, meest recht, 15-nervig, 2-lippig met 5 ongelijke tanden, 

 de middelste van de bovenlip vrij wat grooter dan de andere. Bloemkroon 

 2-lippig met aan den voet nauwe buis en wijdere keel , zonder haarring. 

 Bovenlip opgericht, iets uitgehold, ingesneden. Onderlip met 3 uitgespreide 

 slippen, de middelste zeer groot, omgekeerd hartvormig. Meeldraden 4, 

 tweemachtig, dicht bijeen, onder de bovenlip opstijgend, de 2 achterste 

 langer. Helmhokjes sterk uiteenwijkend, met een gemeenschappelijke over- 

 langsche spleet openspringend. Vruchtjes eirond, glad. 



Bloemen blauw of paars, bij onze soorten nauwelijks uit den kelk stekend, 

 in eindelingsche aren. Overblijvende of eenjarige planten met sterk bebla- 

 derde, weinig of niet vertakte stengels. 



Tabel tut het determineeren der soorten van het geslacht Dracocepha I us. 



A. Onderste bladen hartvormig, ei- tot cirkelrond, kort getand. Schijnkransen tot een 

 lange aar vereenigd D. tlivuiiflorus blz. 219. 



B. Bladen lancetvormig, eirond of langwerpig, gezaagd. Schijnkransen in dichte einde- 

 lingsche aren, en soms ook in de oksels der bovenste bladen. I). parviflorus blz. 220. 



D. thymiflórus -) L. Tij mbloemd raken kop. 



Deze plant heeft een fijn kort en klierachtig behaarden, rechtopstaanden. slanken, niet of 

 weinig vertakten stengel. De bladen zijn gesteeld, eirond, de onderste bijna hartvormig, 

 aan den rand fijn gekarteld-gezaagd of bijna gaafrandig. 



De bloemen zitten in schijnkransen, die een lange schijnaar vormen. De onderste kransen 

 staan verder uiteen, de bovenste dichter, alle zijn tamelijk rijkbloemig. De schutbladen 

 zijn gaafrandig, bijna zittend. De kelkbuis is buis-trechtervormig, naar voren gebogen, de 

 middenlob der bovenlip is breeder en langer dan de zijlobben, plotseling in een fijne 

 stekelpunt toegespitst, de zijlobben zijn driehoekig, stekelpuntig. De tanden der onderlip 

 zijn smal en zeer spits. Tijdens den vruchttijd staat de kelk open. De bloemkroon is 

 nauwelijks grooter dan de kelk, naar boven sterk trechtervormig verwijd, blauw met wit- 



») van het Grieksche dracón: draak en cephalê: kop, naar den vorm der bloeiwijze. 

 -) thymiflórus = tijmbloemig. 



