224 



— LABIATAE. — 



FAMILIE 95. 



Lamium maculatum 

 Fig. 270. 



De bloemen staan in wijd uiteenstaande , armbloemige schijnkransen (de 

 bijschermen zijn 3-5-bloemig). De kelk (fig. 270) is buisvormig met zachte, 



fijn toegespitste tanden , die evenlang als de buis 

 zijn. De bloemkroon (fig. 270) is 20-25 mM lang, 

 lichtpurper, de onderlip is donkerder gevlekt, 

 zelden is zij lichtrose of zuiver wit (L. niveum ') 

 Schrad.), doch is ook dan na het drogen zwak 

 roodachtig. De bloemkroonbuis stijgt gekromd 

 op , is opgezwollen boven de vernauwing 

 aan den voet en geleidelijk in de keel verwijd. 

 De bovenlip is gaaf, gewelfd, aan den rand kort 

 behaard, de zijslippen der onderlip dragen meest 

 slechts een tand, de middenstip is ingesneden. 

 De meeldraden hebben gebaarde helmknopjes. 

 De vruchten zijn bijna halfrond, overlangs ge- 

 streept, boven afgeknot. 3-6 dM. 2J.- April — 

 Juni, soms tot Herfst. 

 De verschillen dezer soort met L. album zijn zwak en niet steeds bestendig. 

 In het midden met een witte, overlangsche streep geteekende bladen, 

 waarop de soortnaam betrekking heeft, vindt men bij ons zelden. 



Biologische bijzonderheid. De inrichting der bloem met het oog op de 

 bestuiving is als bij L. album, doch de kroonbuis is hier 15-17 mM lang 

 en daarvan zijn 5 mM verwijd , zoodat alleen hommels toegang tot den 

 honig kunnen verkrijgen. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in heggen en 

 bosschen in geheel Europa voor en is bij ons vrij algemeen, vooral in 

 Gelderland (meest op rivierklei) en in Limburg op loss. 



L album 3 ) L. Witte doovenetel (fig. 271). 



Ook deze plant heeft een onaangenamen geur. De wortelstok heeft lange 



uitloopers, de stengels zijn opstijgend. De 

 bladen zijn groen , gesteeld, hartvormig-eirond, 

 vooral de hoogere zijn toegespitst en scherper 

 gezaagd. 



De bloemen staan in vrij ver uit elkaar 

 staande, dichte schijnkransen (de bijschermen 

 zijn 5-8-bloemig). De kelk (fig. 271) heeft 

 zachte, spitse tanden, die langer dan de buis 

 zijn. De bloemkroon (fig. 271) is circa 2 cM 

 lang, geelachtig wit of wit, de onderlip vaak 

 aan den voet licht olijfgroen gevlekt, zelden 

 de bovenlip rosé (L. roseum :; ) Lange). De 

 buis is eerst naar achteren gebogen , dan naar 

 voren gekromd , boven de insnoering opge- 

 zwollen , beneden met een scheeven haarring. 

 De bovenlip is gaaf met behaarden rand, de zijslippen der onderlip hebben 

 behalve een grooten tand meest 1 of meer kleinere. Overigens komt de 

 soort veel met L. maculatum overeen. 3-6 dM. 4- April— Juni, ook later. 

 Biologische bijzonderheden (fig. 272). De straks genoemde vlekjes, die 



') niveum = sneeuwwit. 



-) album = wit. 



'■'•) roseum = rozerood. 



