FAMILIE 95. 



— LABIATAE. — 



251 



Teucrium Scorodonia 

 Fig. 309. 



De deelvruchtjes 



T. Scorodonia ') L. W i 1 cl e s a 1 i e (fig. 309). 



Deze plant is kortbehaard. Zij heeft een wortelstok, waaruit 1 of meer 

 rechtopstaande stengels komen , die meest bloemdragende takken hebben. 

 De bladen staan vrij ver uiteen, zijn gesteeld, 

 hebben een hartvormigen voet, zijn langwerpig- 

 eirond of langwerpig, stomp, ongelijk gekarteld, 

 rimpelig, van onderen bleekgroen. 



De bloemen zijn gesteeld, staan alleen en vormen 

 samen lange, eindelingsche, dunne, eenzijdige 

 schijntrossen. De schutblaadjes zijn ruitvormig, 

 zeer klein, de bovenste zijn weinig langer dan de 

 bloemsteel. De kelk (fig. 309) is buikig klokvormig, 

 bijna onbehaard, groen, netvormig geaderd , 2-lip- 

 pig, de bovenlip is ongedeeld, breed eirond, kort 

 toegespitst en rugwaarts gebogen, de onderlip heeft 

 4 kleine tanden. De bloemkroon is lichtgroenachtig 

 geel, de buis is langer dan de kelk, van buiten 

 behaard, de middenlob der 3-lobbige onderlip hangt 

 neer en is iets uitgehold. De helmknopjes zijn violet, 

 zijn glad. 3-6 dM. 2J.. Juli, Augustus. 



Op zonnige standplaatsen is de stengel donkerrood aangeloopen. 



Biologische bijzonderheden. De kroonbuis is 9-10 mM lang (fig. 310) en 

 vaak wel tot 4 mM met honig gevuld. De 

 helmknopjes en de stempels steken naar buiten 

 uit. De stempels staan eerst achter de helm- 

 knopjes, dus worden de laatste door insecten 

 eerst alleen aangeraakt. Daarna buigen zij 

 zich naar boven en daarna naar achteren, 

 terwijl de stijl naar voren komt, zoodat de 

 zich nu verder openende takken de plaats in- 

 nemen, waar eerst de helmknopjes stonden. 

 Kruisbestuiving is dus vrij zeker. Het zijn 

 vooral bijen, die de bestuiving bewerken. Bij 

 uitblijvend insectenbezoek heeft bij uitzonde- 

 ring zelfbestuiving plaats, doordat soms de 

 stempels de nog met stuifmeel bedekte helmknopjes aanraken. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in bosschen en 

 op beschaduwde plaatsen op zandgrond in West- en Midden-Europa voor 

 en is bij ons vrij algemeen. 



T. Bótrys -) L. Trosgamander (fig. 31 1). 



Deze plant komt in uiterlijk zeer overeen met T. Scorodonia. Zij is lichtgroen en heeft 

 een sterk aromatischen geur. Zij is klierachtig kortbehaard en door langere haren wollig. 

 Uit den penwortel komt een rechtopstaande stengel, die vaak reeds bij den voet vertakt is 

 en rechtopstaande of opstijgende takken draagt. Hij is verwijderd bebladerd. De bladen 

 zijn gesteeld, in omtrek eirond, dubbel vindeelig met lijnvormig-langwerpige slippen, de 

 bloemen dragende zijn vindeelig. 



De bloemen zijn gesteeld, okselstandig en staan in meest 3-bloemige bloeiwijzen. De 

 kelk (fig. 311) is klierachtig behaard, buisvormig, iets buikig, sterk knobbelig, aan den voet 



Teucrium Scorodonia 

 Fig. 310. 

 3 bloem in den eersten toestand, 

 2 dezelfde in het begin van den 

 tweeden toestand, 



1 dezelfde aan het einde van den 

 tweeden toestand. 



!) Scorodonia = knoflookkruid. 



-') Botrys = tros. 



