274 



PLANTAGINACEAE. 



FAMILIE 100. 



b. Bloemkroonbuis behaard. Aarstelen rond, niet gestreept. Zaden op de binnenzijde 



vlak (planten bij het drogen bruinzwart wordend). 



aa. Bladen grijsgroen, lijnvormig, kaal, meest gaafrandig, gegroefd 3-nervig, de 

 zijnerven in het midden tusschen middennerf en rand. Aren verlengd cylin- 

 drisch. Achterste kelkslippen met scherpe, groene kiel. Doosvrucht langwerpig- 

 kegelvormig, spits. Hokjes ongedeeld, 1-zadig . . . P. maritinia blz. 277. 



bb. Bladen lichtgroen, verwijderd getand, vinspletig of dubbel vinspletig, gewim- 

 perd of ruw behaard. Aren langwerpig of verlengd cylindrisch, dicht. Achterste 

 kelkslippen met vliezig gevleugelde, gewimperde kiel. Doosvrucht eirond, 

 stomp. Hokjes door een valsch tusschenschot in 2 eenzadige afdeelingen 

 gescheiden P. Coronopns blz. 278. 



cc. Plant donkergroen. Bladen lijnvormig, toegespitst, gaafrandig, in den steel 

 versmald, soms 3-nervig. Aar cylindrisch. Schutbladen lijnvormig, de onderste 



zeer lang. Doosvrucht 2-zadig P. aristata blz. 278. 



B. Stengel bebladerd, vertakt. Bladen tegenoverstaand. Bloemkroonbuis dwars gerimpeld, 

 behaard. Hokjes der doosvrucht met een aan de binnenzijde gootvormig verdiept zaad. 



a. Onderste schutbladen eirond, in een lange, bladachtige punt versmald, de bovenste 

 spatelvormig, stomp. Voorste kelkslippen spatelvormig, stomp, de achterste lancet- 

 vormig, spits. Stengel kruidachtig, rechtopstaand . . . . P. arenaria blz. 279. 



b. Schutbladen breed eirond, stomp, de onderste in een bladachtige naald uitloopend, 

 de bovenste stekelpuntig. Voorste kelkslippen breed eirond, stomp, stekelpuntig, 

 de achterste smaller met gewimperde kiel. Stengel heesterachtig, opstijgend. 



P. Cynops blz. 279. 



Volksnamen. De naam weegbree wordt het meest gebruikt. Op vele 

 plaatsen spreekt men ook van weegblad en van weegbladen, in Friesland 

 spreekt men ook van weversblad, op de Noord-Veluwe van drieweegblad, 

 op de Oost-Veluwe van konijnenblad, in de Noord-Betuwe van tweeweeg- 

 bladen, in Waterland van hazeoor, in Zuid-Limburg van pijlkruid, in 

 Zeeuwsch-Vlaanderen van ribbe. Over de namen mannetjes- en vrouwtjes- 

 plantein voor P. lanceolata en P. major, zie bij hennep, blz. 55, deel II. 



Gebruik. Ook nu nog worden weegbreebladen als heelmiddel, o. a. om 

 wonden te doen helen, gebruikt. 



P. major 1 ) L Groote weegbree (fig. 339). 



Deze plant varieert nog al sterk, vooral in grootte. Zij is meer of minder 

 behaard. Zij heeft een korten wortelstok, waaruit 

 ronde, rechtopstaande of opstijgende, niet of zwak 

 gestreepte stengels komen , die nauwelijks zoo lang 

 als of langer zijn dan de bladen. De bladen staan 

 in een wortelroset, zijn eirond of elliptisch, 3-5- 

 nervig, stomp, gaafrandig of onduidelijk en weinig 

 getand, evenals de aarstelen kaal of verspreid be- 

 haard, plotseling in een tamelijk langen, breeden 

 steel versmald. Uit de oksels der bladen komen 

 1 of meer aarstelen (meest 5-15). 



De aren zijn verlengd cylindrisch, dicht of iets 

 los. De schutbladen (fig. 339) zijn stomp eirond, 

 groen gekield, overigens droogvliezig, half zoo lang 

 tot ongeveer zoo lang als de afgeronde kelkbladen. Twee der kelkbladen 

 zijn iets breeder dan de twee andere. De bloemkroon is bruinachtig en 

 heeft een buis, die even lang is als de kelk en onbehaard is, terwijl de 

 slippen vlak zijn uitgespreid. De meeldraden zijn wit, kort uitstekend met 

 gele helmknoppen. De doosvrucht (fig. 339) opent zich in het midden 



Plantago major 

 Fig. 339. 



!) major = groot. 



