FAMILIK 101. — CAMPANULACI.M . 287 



zij alleenstaand op de stelen, in de oksels van smalle schutblaadjes). De 

 kelk is met naar boven gerichte , aangedrukte haren bezet en heeft lancet- 

 vormige slippen, die naden bloeitijd teruggeslagen zijn. Zij heeft nauwelijks 

 1 :; der lengte van de bloemkroon. Deze laatste is meest trechter-klokvormig, 

 2-3 cM lang, tot ' ;; gedeeld, met lancetvormige, gebaarde slippen. De 

 doosvrucht (fig. 354) hangt en springt aan den voet open. 4,5-12 dM. 2j. 

 Juni — Augustus. 



In de schaduw worden de bladen grooter en zachter, blijft de tros korter, 

 zoodat de plant dan aan C. Trachelium, zelfs aan C. latifolia herinnert. 



Bij zeer krachtige exemplaren staan naast den eindelingschen tros nog 

 zijdelingsche, doch de bloemstelen vertakken zich nooit, zijn dus steeds 

 eenbloemig. 



De bloemen zijn kleiner dan bij C. Trachelium en C. latifolia. 



Biologische bijzonderheden. Door het knikken der bloem is het stuifmeel 

 tegen regen beschut en ook hier zoeken weer kleine insecten een nacht- 

 verblijf (zie Campanula). 



Voor insecten, die voor de bloemen zwevende, honig zuigen, voor 

 vliegen, die gewoon zijn van een vlakke schijf honig te likken, voor in- 

 secten, die te schuw of te voorzichtig zijn om zich op den bodem vaneen 

 diepe bloem te wagen, voor kevers, die veel stuifmeel wenschen, zijn zulke 

 hangende bloemen niet geschikt, zij blijven dan ook weg. 



Hommels en bijen echter vliegen van beneden naar de klokjes, vattende 

 stempels, stijlen of meeldraden in het midden aan, vaak zelfs de haren, 

 die in het inwendige der holte aanwezig zijn en klimmen zoo in de klok 

 naar den honig, die zich daar natuurlijk boven in deze bevindt. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt aan heggen , 

 wegen, in bouwland in bijna geheel Europa vooral op kalkhoudenden grond 

 voor. Bij ons is zij vrij zeldzaam, het minst komt zij op zandgrond voor. 



Volksnamen. In Groningen heet de plant vingerhoedjes, op de Veluwe 

 duivelsnaaigaren. 



C. Trachelium 1 ) L. Ruig klokje (fig. 355). 



Deze plant is ruw behaard en heeft een dikken wortelstok, zonder uit- 

 loopers. De stengels zijn krachtig, rechtop- 

 staand, gevuld, scherpkantig (door de zich op 

 den stengel voortzettende bladstelen) , sterk be- 

 bladerd , al of niet vertakt, vaak rood aange- 

 loopen. De bladen zijn groot, teer. grof ongelijk 

 gezaagd-getand, behaard, iets rimpelig. De 

 onderste zijn langgesteeld , uit hartvormigen voet 

 eirond of langwerpig, de hoogere zijn uitbreeden 

 voet langwerpig, gesteeld, de bovenste zittend. 



De bloemen zijn eerst rechtopstaand, ten slotte 

 afstaand of iets knikkend, zij staan in bebladerde, 

 veelbloemige trossen, 2-3 aan gemeenschappe- 



,.., , . . ,,,,,. , r-v Campanula Trachelium 



hjke stelen met schutblaadjes aan den voet. De Fig 355 



kelk is diep ingesneden, meest borstelig gewim- 



perd met lancetvormige slippen en bereikt ' a van de lengte der bloemkroon. 



!) Trachelium = halskruid. 



