304 



— RUBIACEAE. 



FAMILIE 104. 



B. Bijschermen tot eindelingsche pluimen vereenigd of slechts 1 eindelingsch. Stengel 

 zonder rugwaarts gerichte stekels. Bloemen 2-slachtig, met 4-spletige bloemkroon. 

 Bloemstelen na den bloei recht, meest rechtopstaand. 



a. Bladen in kransen van 4, 3-nervig, zonder stekelpunt, lancet- tot lijn-lancetvormig. 

 Bijschermen in een dichtbloemige pluim G. boreale blz. 308. 



b. Bladen 1-nervig. 



aa. Slippen der bloemkroon stekelpuntig of genaaid. 



aaa. Bloemkroon citroengeel. Stengel rond. Bladen lijnvormig, van onderen 



witachtig, zacht behaard G. veruni blz. 309, 



bbb. Bloemkroon wit of geelachtig wit. 



o. Bladen aan weerszijden groen. Stengel vierkantig. Bloemkroonslippen 



genaaid G. MoIIujro blz. 310. 



/?. Bladen, vooral van onderen blauwgroen. Stengel rond. Bladen 



langwerpig-lancetvormig, meest stomp. Bloemkroonslippen spits, 



zeer kort stekelpuntig. Vrucht iets rimpelig. G. silvaticum blz. 311. 



bb. Slippen der bloemkroon spits (de soorten dezer afdeeling gelijken door de 



losse, bij G. hercynicum ver langs den stengel naar beneden gaande pluim op 



G. uliginosum en G. palustre, maar onderscheiden zich gemakkelijk van deze 



door de niet rugwaarts stekelige stengels en van G. palustre, waar die stekels 



vaak niet aanwezig zijn , door de stekelpuntige bladen). 



aaa. Onderste bladen omgekeerd eirond, de bovenste langwerpig-lancetvormig. 



Vrucht dicht met spitse knobbeltjes bezet . . G. hercynicum blz. 311. 



bbb. Onderste bladen langwerpig, de bovenste lijn-lancetvormig. Vrucht 



onduidelijk met stompe bultjes bezet G. silvestre blz. 312. 



Volksnamen. De naam walstroo wordt het meest voor de verschillende 

 soorten gebruikt, verder op Zuid-Beveland ook klevers. 



G. Cruciata 1 ) L. Kruisbladwalstroo (fig. 375). 



Deze plant is geelachtig groen. Zij heeft een dunnen, vertakten wortel- 

 stok en zwakke stengels, die alleen tusschen het gras of, als zij ouder 

 «p worden, rechtopstaan, maar anders liggen en 



alleen den top verheffen. Die stengels zijn 

 niet of zwak vertakt, afstaand ruw behaard, 

 vierkantig, groen of roodachtig, in de knoopen 

 meest purper. De bladen staan in kransen 

 van 4, zijn geelgroen, langwerpig-elliptisch, 

 stomp, dicht ruw behaard, gewimperd, de 

 onderste zijn aan weerszijden verspreid behaard. 

 Zij zijn meest korter dan de stengelleden. 



De bloemen zijn geel en welriekend. In de 

 oksels der bovenste bladen staan meest een 3-tal 

 8-10-bloemige bijschermen, waarvan de mid- 

 Gaiium cruciata delste bloemen van de laatste vertakkingen 2- 



slachtig, de 2 zijdelingsche eenslachtig zijn. Die 

 bijschermen zijn veel korter dan de bladen, in wier oksels zij staan. De 

 bloemstelen zijn voorzien van langwerpig-elliptische, spitse schutblaadjes. 

 De bloemen hebben 4 lancetvormige, kort toegespitste bloemkroonslippen. 

 De vruchten (fig. 375) zitten aan boogvormig gebogen stelen, die ze onder 

 de teruggeslagen bladen verbergen. Zij zijn vrij groot, glad en kaal, bruin, 

 meest is slechts een der deelen van iedere vrucht ontwikkeld. 1,5-4,5 dM. 

 21. April— Juni, soms nog weer in Augustus. 



Biologische bijzonderheid. De tweeslachtige bloemen zijn protrandrisch , 

 daardoor is zelfbestuiving zoo goed als uitgesloten. Zij rieken naar honig, 



2 ) Cruciata = kruiswijs gebladerd. 



