338 — COMPOSITAE. — FAMILIE 109. 



Bloemen tweeslachtig of ten deele (zelden alle) eenslachtig of geslacht- 

 loos, klein, bijna steeds tot veelbloemige hoofdjes vereenigd, die door een 

 omwindsel van spiraalsgewijs, zelden in 1 rij staande, soms verbonden 

 schutblaadjes omgeven zijn. Deze schutblaadjes dragen meest geene bloemen 

 in hunne oksels. De schutblaadjes der bloemen zijn vaak schubachtig 

 (strooschubben) of onontwikkeld. Kelk ontbrekend of weinig duidelijk of een 

 vliezige, vaker uit strooschubachtige deelen bestaanden rand, meest echter 

 een uit enkelvoudige of gevinde haren bestaande haarkroon vormend, 

 soms door een buisvormige verlenging van den bloembodem boven de 

 vrucht gesteeld. Bloemkroon buisvormig, 5-(zelden 4- of 6-)tandig of 

 spletig of boven gespleten en in eene vlakte uitgespreid (lintvormig), zelden 

 2-lippig. Meeldraden 5, op de bloemkroonbuis ingeplant met meest vrije 

 helmdraden en (beh. bij Xanthium, Iva, Ambrosia) vergroeide helmknopjes. 

 Stijl door de buis, die door de helmknopjes gevormd wordt, groeiend en 

 met zijne veegharen het stuifmeel opnemend, boven in 2 zeer verschillend 

 gebouwde, de stempels dragende takken gedeeld. Vruchtbeginsel onder- 

 standig, uit 2 vruchtbladen gevormd, 1-hokkig met 1 bodemstandig, 

 omgekeerd eitje. Vrucht een dopvrucht. Zaden zonder kiemwit, met meest 

 rechte kiem. 



De familie der Compositae is de grootste, zij omvat over de geheele 

 aarde 12000 soorten. 



Overzicht der onderf amiliën en groepen der Compositae. 



A. Meest zonder melksap. Bloemkroon der schijfbloemen niet lintvormig. 



Onderfamilie Tubuliflorne. 



I. Stijl zonder langere veegharen. 



a. Helmknopjes aan den voet stomp. 



1. Bloemen alle 2-slachtig. Bloemkroon nooit geel . . . Groep Eupatorieae. 



2. Randbloemen vaak vrouwelijk (meest lintvormig). Schijfbloemen (zeldzamer 

 alle bloemen) vaak geel Groep Astereae. 



b. Helmknopjes met een staartje. Randbloemen vaak vrouwelijk. Bloemkroon vaak 

 geel, zelden wit- of roodachtig Groep Inuleae. 



II. Stijl met langere veegharen. 



a. Beenen van den stijl boven de splitsing met langere veegharen. 



1. Schijfbloemen meest vruchtbaar. Helmknopjes aan den voet meest afgerond. 

 a. Kelkzoom niet uit haren bestaand. 



na. Omwindselbladen zonder of met een zeer smallen, droogvliezigen 

 zoom (kelkzoom vaak schubachtig of naaldvormig). Strooschubben 



aanwezig Groep Heliantheae. 



/)'/S'. Omwindselbladen met een droogvliezigen zoom. Kelkzoom ont- 

 brekend of kroonvormig. Straalbloemen wit, schijfbloemen meest 



geel Groep Antheniideae. 



/). Kelkzoom uit haren bestaand. Bloemkronen vaak alle geel. 



Groep Seuecioneae. 



2. Schijfbloemen onvruchtbaar (geel). Helmknopjes aan den voet pijlvormig of 

 met een kort staartje ' • • Groep Calenduleae. 



b. Stijl onder de splitsing meest met een krans van langere veegharen. Bloemen 

 meest alle 2-slachtig, vaak purper. Randbloemen bijna nooit lintvormig. Helm- 

 knopjes meest met een staartje Groep Cynareae. 



B. Met melksap. Bloemen alle lintvormig, tweeslachtig, meest geel. 



Onderfamilie Liguliflorae. Groep Cichorieae. 



Verdere verdeeling der groepen der Compositae. 



Onderfamilie 1. Tubuliflorae Hartl. 



Groep 1. Eupatorieae Less. 



Stijltakken verlengd, cylindrisch of knotsvormig, stomp, van buiten behaard. Stempel- 

 strepen niet over het midden naar boven gaand, niet samenvloeiend (fig. 418). 



