FAMILIE 109. 



CuMI'OSITAE. 



387 



aan wegen en dijken in geheel Europa voor en is bij ons algemeen. De 

 variëteit is te Koudenberg bij Rheede gevonden. 



Volksnamen. Tal van volksnamen zijn voor deze plant in gebruik. In 

 Friesland noemt men haar tjerkhofbloem , kruswortel, schapenrib. Daar en 

 in • Groningen schapengarf, in Groningen ook duizendtak, schapeklaver en 



rijstebrij, in Friesland en Salland chocoladebloem, in Friesland, Oost-Drente, 

 Noord-Overijsel en Salland hazengras, in Oost-Drente, Twente, Salland en 

 op Walcheren hazenkervel, in Noord-Overijsel hesekasen , in Salland hazen- 

 klaver, in Twente en Salland kamille, daar en ook in de Graafschap Zutphen 

 garve en grenzink, in den Achterhoek van Gelderland, aan den Veluwezoom, 

 in Utrecht, Zuid-Limburg en het Oostelijk deel van Noord-Brabant hazengarve, 

 bij Hattem hondeklaar, aan den Zoom der Veluwe scheere, in den Achter- 

 hoek van Gelderland hondekemme, in het Oosten van Noord-Brabant rijste- 

 papbloem , bij Zunderdorp kikkerbloem, in Zuid-Limburg ganzegerf en 

 tabaksbloem , in Waterland zeere oogenbloem, op Texel paddebloem, op 

 Terschelling karwiek en stoelbloem, in West-Friesland koddebloem, op 

 Zuid-Beveland duizendblad , bij Goes en in Zeeuwsch-Vlaanderen thee- 

 bloemen, in het Land van Hulst hondegervel. 



A. nóbilis ] ) L. Edel duizendblad (fig. 481). 



Deze soort gelijkt vrij veel op A. Millefolium, maar is sierlijker van groei en blijft lager. 

 De wortelstok is kort. vertakt, daaruit komen niet bloeiende 

 en bloeiende stengels. De laatste zijn meest rechtopstaand, 

 enkelvoudig of naar boven scherm-pluimvormig vertakt, be- 

 haard of bijna kaal. De bladen (fig. 481) zijn ook behaard of 

 bijna kaal, witachtig groen, in omtrek Iangwerpig-eirond. van 

 den voet tot omstreeks het midden regelmatig, van daar tot 

 aan den top afgebroken dubbel vindeelig, de kleinere slippen 

 (of tanden der middennerf) zijn lancet- of lijnvormig, ongelijk, 

 ongedeeld of vinspletig, de grootere bladslippen zijn vinsple- 

 tig, 5-7-tandig met meest langwerpig-lancetvormige tanden. 

 Eigenlijk zijn de bladen zoo, dat van het eene blaadje naar 

 het volgende nog bladstof langs de middennerf loopt als 

 kleine, gave of vinspletige blaadjes. 



De hoofdjes zijn klein (l 1 r 2 mM in middellijn) en staan 

 in een vrij dichte, schermvormige pluim. Het omwindsel is 

 eirond en bestaat uit langwerpige, witachtig vliezig gerande 

 blaadjes. De strooschubben zijn lancetvormig, gekield, spits. 

 De straalbloemen (fig. 481) zijn vrouwelijk, wit, vaak iets 



geelachtig, lintvormig, 3-tandig. Haar plaat is ^ >- 1 \ maal zoo lang als het omwindsel. 

 De schijfbloemen zijn buisvormig, 5-spletig, 2-slachtig. De vrucht is lichtgrijs, elliptisch, 

 naar beneden iets versmald, samengedrukt, zonder haarkroon. 15-30 cM. 2J.. Juli— September. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt op zonnige, steenachtige heuvels 

 en muren in .Midden-Europa voor en is bij ons alleen aangevoerd op eenige plaatsen 

 (Deventer, Zutphen, Beuningen, Nijmegen, Middelburg, Moergestel, Rotterdam, Arnhem 

 en Amsterdam). 



. 



Achillea nobilis 

 Fig. 481. 



25. Matricaria -j L. K a m i 1 1 e. 



Hoofdjes alleenstaand. Omwindselbladen dakpansgëwijze liggend. Alge- 

 meene bloembodem naakt, kegelvormig, in rijpen toestand meest hol. 



i) nobilis = edel. -) van matrix: baarmoeder, omdat van de soorten vooral de 



hoofdjes van M. Chamomilla als krampstillende middelen een goeden naam hebben. 



25* 



