456 — COMPOSITAE. — FAMILIE 109 



60. Lachica 1 ) Tra. Sla. 



Omwindsel langwerpig-cylindrisch met kleinere blaadjes aan den voet, 

 die een buitenomwindsel vormen. Als de vrucht rijp is, wordt het omwindsel 

 beneden meest buikig. Haren der haarkroon zacht, sneeuwwit. Bloembodem 

 naakt. Vrucht langwerpig, samengedrukt, aan weerszijden met verscheiden 

 ribben, plotseling in een snavel versmald. 



Hoofdjes vrij klein, in pluimen gerangschikt. Stengel bebladerd. 



Biologische bijzonderheden. De planten van dit geslacht bevatten melk- 

 sap, hetgeen ze beschut tegen het opvreten door dieren. Ook schijnt het 

 dienst te doen, om de bloemen te beschutten tegen opkruipende diertjes, 

 want mieren, die over de bovenste bladen of de stelen der hoofdjes loopen, 

 worden door het melksap vastgekleefd. Dit komt of uit scheurtjes in de 

 opperhuid, die door de klauwtjes gemaakt zijn of alleen door de aanraking 

 reeds worden er melksapdruppels uitgeperst. 



De hoofdjes buigen zich des nachts naar beneden en staan over dag 

 rechtop. 



Tabel tot het deter mineeren der soorten van het geslacht Lactuca. 



A. Stengel meest geelachtig wit, stijf. Bladen stijf. Vruchten grijsbruin, soms zwart, 

 even lang als of korter dan de witte snavel. Bloemen talrijk, bleekgeel (aan oude 

 herbariumex^mplaren van L. sativa, L. Scariola en L. saligna vaak vuilblauw). 



a. Bladen langwerpig tot omgekeerd eirond, vaak vinspletig. 



aa. Bloeiwijze pluimvormig. Stengelbladen aan den voet pijlvormig stengelom- 

 vattend, op de middennerf van onderen meest stekelig. Vruchten even lang 

 als de snavel. 



aaa. Bladen bijna vertikaal staand, de stengelstandige met pijlvormigen voet 

 stengelomvattend , de onderste meest bochtig vinspletig. Pluim pyramidaal 

 met eerst knikkende takjes. Vrucht grijsbruin, smal gerand, aan den 

 top kortborstelig, omstreeks zoolang als de snavel. 



L. Scariola blz. 456. 



bbb. Bladen horizontaal afstaand, meest ongedeeld, omgekeerd eirond-lang- 



werpig, stekelpuntig getand, op de middennerf van onderen stekelig, 



zeldzamer bochtig-vinspletig. Vrucht zwart, breed gerand met kalen top. 



Onaangenaam riekend L. virosa blz. 457. 



bb. Bloeiwijze scherm-pluimvormig met rechtopstaande takken. Bladen meest 

 horizontaal, de stengelstandige met hart-pijlvormigen voet stengelomvattend. 



L. sativa blz. 457. 



b. Bladen vertikaal staand, de stengelstandige met diep pijlvormigen voet stengel- 

 omvattend, de hoogere lijnvormig, gaafrandig. Pluim smal, vaak trosvormig. 

 Vrucht kaal, half zoo lang als de snavel L. saligna blz. 458. 



B. Stengel groen, hol, evenals de teere, van onderen blauwgroene bladen kaal. Vrucht 

 veel langer dan de lichtbruine snavel. Bloemkroon licht dooiergeel. Bladen afgebroken 

 vindeelig, in een gevleugelden steel versmald. Bladslippen rondachtig, hoekig getand, 

 aan den voet versmald, de topslip zeer groot. Pluim los, afstaand. Bloemen 5. 



L. mnralis blz. 458. 



L. Scariola -') L. W i 1 d e s 1 a (fig. 577). 



Bij deze plant is de stengel beneden, evenals de bladranden en de onderzijde der blad- 

 ribben stekelig, hij is rechtopstaand met uitgespreide takken. De bladen staan vertikaal 

 (de eene zijrand naar boven, de andere naar onderen gekeerd), zijn blauwgroen, de 

 stengelstandige omvatten den stengel met een pijlvormigen voet, de onderste zijn meest bochtig 

 vinspletig met getande, rugwaarts gerichteslippen, de bovenste zijn lancetvormig, ongedeeld. 



') van lac: melk en duco: voeren, naar het melksap, dat de planten bevatten. 

 -) van seriola: sla of serriola: zaag. 



