14 



CUPULIFERAE 



FAMILIE 22. 



wijze, waarop de bladen in den knop beschut liggen. Eerstens is ieder 

 blad om de middennerf omgevouwen en verder zijn van iedere helft alleen 

 de zijnerven te zien, daar het groene bladmoes tusschen die nerven diepe 

 plooien vormt, die als de bladen van een waaier opeen liggen. Het maakt 

 bij het opengaan den indruk, alsof de geheele bladmassa zijdeachtig be- 

 haard is, doch het blijken bij nader onderzoek alleen de uitstekende deelen, 

 de nerven en de zijranden te zijn , die de haarbekleeding bezitten. Deze 

 beschut in de knoppen de bladen tegen koude en in het begin van het 

 uitloopen dezelfde deelen tegen de felle zonnestralen. Eerst als de opper- 

 huid voldoende dikte heeft gekregen, ontplooien zij zich geheel en nu 

 vallen de steunblaadjes en valt de haarbekleeding der nerven af. 



Op den beuk komt soms ook weder een heksenbezem voor, doch de 

 schimmel, die hem veroorzaakt, is nog onbekend. 



Op de bovenvlakte der bladen is de meest bekende gal, de roode, 

 eironde, toegespitste, die veroorzaakt wordt door een galmug, Hormomyia 

 Fagi. Deze gal is circa 8 inM lang en 5 mM dik en behoort tot de 

 buidelgallen. In het begin van Maart legt de 4-5 mM lange galmug hare 

 eieren aan een beukenknop. De kleine, roode larfjes gaan in de knoppen, 

 waar zij alleen bij de zijnerven der bladen kunnen komen en zich daar 

 vastzetten in het bladmoes vlak bij deze. Door den prikkel van hen uit- 

 gaande, ontwikkelt zich dan de gal en de larve leeft in het inwendige. 

 De buitenlaag van de gal is zeer hard en dient tot beschutting, de binnenste 

 laag, die de larvenkamer omgeeft, is teer en wordt door de larve als voedsel 

 gebruikt. Is de gal geheel ontwikkeld, dan snoert zich haar voet al meer 

 en meer samen en eindelijk valt zij van het blad op den bodem. De larve 

 is nu volwassen, verpopt zich er in en komt in liet volgend voorjaar als 

 volwassen insect er uit. 



Domatiën (zie Tilia) treft men hier in den vorm van behaarde nerven- 

 hoeken wel eens, doch niet constant aan. 

 Galmijten veroorzaken wel omrollingen van den bladrand. 

 De beuk heeft windbloemen (zie inleiding), die proterogynisch zijn, de 

 vrouwelijke bloemen zijn wel eenige dagen vóór de man- 

 nelijke geschikt om stuifmeel af te geven, hetgeen de 

 kruisbestuiving van den eenen boom op den anderen in 

 de hand werkt. 



Het gestekeld zijn van het omhulsel om de vruchten 

 dient om deze , vóór zij rijp zijn , te beschermen tegen 

 dieren, die ze zouden willen opeten. 



Merkwaardig is dat bij de ontkieming de in het zaad 

 als een waaier in de lengte opgevouwen zaadlobben 

 (fig. 10c) zich door een vrij kleine spleet uit de noot naar 

 buiten weten te werken en dan als groene, breed ovale 

 bladen boven den grond komen (fig. 10a). 



Evenals de meeste loofboomen is de beuk mesophyt. 

 Verder zijn zijne bladen geschikt om in vrij zwak licht 

 te assimileeren. Daardoor wordt de sterke bebladering 

 van den boom duidelijk en daarvan is weer het gevolg, 

 dat er op den bodem in een beukenbosch weinig licht 

 weinig onderhout groeit en evenzeer weinig kruidachtige 



Fig. 30. 



Ontkieming van 

 den beuk. 



valt, zoodat er 



planten. Hiertoe werkt trouwens ook mede de groote hoeveelheid afge- 



