FAMIUH 30. 



CHKNOPODIACKAK. 



105 



Biologische bijzonderheden. De inrichting der bloem met het oog op de 

 bestuiving is bijna als bij C. album, doch de meeldraden ontwikkelen zich 

 dadelijk, nadat de stempels verdroogd zijn, evenals dat ook het geval is bij 

 C. polyspermum. Vaak vindt men ook mannelijke bloemen tusschën de 

 2-slachtige. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in geheel Europa 

 aan wegen, ruigten, op puinhoopen en akkers voor, doch is bij ons vrij 

 zeldzaam aangetroffen. 



C. rübrum •) L. (Blitum rubrum Rchb.). Roode ganzevoet. (Fig. 112). 



Deze plant is vaak rood aangeloopen. De stengel is rond of (groen met 

 wit of rood) gestreept, rechtopstaand of uitgespreid, al of niet vertakt. 



De bladen zijn gesteeld, dik, glanzend, onbestoven, in omtrek eirond- 

 ruitvormig, met wigvormigen voet, min of meer 

 spits, bochtig getand, meest bijna spiesvormig 

 3-lobbig, de hoogere zijn lijn-lancetvormig, vaak 

 gaafrandig. 



De bloemen vormen gewoonlijk roodachtige 

 hoopjes, die vereenigd zijn tot rechtopstaande, 

 vaak bebladerde schijnaren. De bloemdekslippen 

 zijn ongekield , in de middenbloem der bloeiwijze 

 5 (met 5 meeldraden), aan de zijdelingsche vaak 

 3 (met 1 — 2 meeldraden). De stijlen zijn zeer kort. 

 Het bloemdekbedekt de vrucht geheel. De zaden zijn 

 3 ,4 mM lang , stomp en dik van rand , die der midden- 

 bloemen horizontaal, in de andere rechtopstaand. 



De bladen zijn soms bijna geheel gaafrandig. 

 Op juist droog geworden oeverslib vindt men 

 in den herfst vaak 2-3 cM hooge, doch toch rijpe vruchten dragende 

 exemplaren veel bijeen. Soms draagt dan de stengel, behalve de zaadlobben, 

 slechts 2 tegenoverstaande bladen en onmiddellijk daarboven de topbloem 

 (vorm humile). 



Exemplaren met gaafrandige bladen onderscheidt men van C. polyspermum 

 gemakkelijk door het niet open bloemdek om de vrucht en van C. Bonus 

 Henricusdoor den bladvorm en het geheele uiterlijk. O. l,5-9dM. Juli— Herfst. 



Als variëteiten komen voor: 



p. blitoides' 1 ) Lej. (|S t acuminatum Koch , y. spathulatum Coss. et Germ). 

 Stengel rechtopstaand. Bladen lang toegespitst. Bloemdek ten slotte iets 

 vleezig, karmijn- of bloedrood. Schijnaren vaak aan den stengeltop een 

 onbebladerde pluim vormend. Alleen bij Nijmegen gevonden. 



y. botryoides 3 ) Sm. (5. crassifólium Moq. Tand., y. paucidentatum Koch., 

 C. crassifólium Hornem.). Stengel meest uitgespreid. Bladen breeder, korter, 

 iets vleezig. Schijnaren vrij vaak een onbebladerde pluim vormend. Zeld- 

 zaam gevonden. 



Biologische bijzonderheid. Ook hier treft men vaak mannelijke bloemen 

 tusschën de tweeslachtige aan, zelfs wel geheel mannelijke planten. De 

 bloemen zijn weder sterk proterogynisch. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in geheel Europa 



Chenopodium rubrum 

 Fig. 112. 



') rubrum = rood. 2 ) blitoides = blitumachtig. 3 ) botryoides = botrysachtip;. 



