154 — CARYOPHYLLACEAE. — FAMILIE 32. 



4 tanden openend. Zaden schildvormig, met een naad op het midden van 

 een der zijvlakken. 



Bloemen rood of rosé, zelden wit, alleenstaand of opeengehoopt aan 

 den top der takken. Bladen lijn-lancetvormig, de tegenoverstaande aan 

 den voet verbonden. Overblijvende planten. 



Biologische bijzonderheden. Als de vrucht rijp is, sluiten zich de tanden 

 bij regen en dauw, om zich bij droog weer te openen, waardoor de kans 

 op verspreiding der zaden veel grooter wordt. 



Bij het geslacht Dianthus zijn de bloemen meest groot , protrandisch. 

 Door de kelkschubben, die meestal stevig en soms nog genaaid zijn, is 

 de bloem beschermd tegen het van buiten aanboren door hommels. De 

 kelk zelf houdt de nagels der kroonbladen tot een buis bijeen, in wier 

 voet honig afgescheiden en bewaard wordt. De bloemen worden meest 

 door vlinders bestoven. 



Volksnamen. Terwijl de namen anjelier en anjer in vele streken in gebruik 

 zijn heeft men voor verschillende soorten van dit geslacht in sommige deelen 

 van ons land zeer eigenaardige namen. In Twente wordt de naam doeven- 

 schölke gebruikt, in het Oostelijk deel van Noord-Brabant spreekt men van 

 droffele en van snoffele, terwijl snoffel ook in Zuid-Holland bekend is. 

 Filet gebruikt men in Groningen, Overijsel, den Achterhoek en Limburg, 

 terwijl violetten en violier gehoord worden in Drente, Overijsel, Gelder- 

 land en op Walcheren. Van genoffel wordt in Overijsel, Noord-Brabant, 

 Noord-Limburg en op Walcheren gesproken , terwijl kernoffel in geheel Zee- 

 land gebruikt wordt. Ook wordt daar in verschillende deelen het woord 

 prukomsstelen of brukomsstulen gehoord. De naam nagelbloem wordt in zeer 

 verschillende streken gebruikt, terwijl in Limburg junkerkes, in Zuid-Limburg 

 groffiaat, in Zuid-Holland vrouwenhaar gezegd wordt. 



Tabel tot het deter mineeren der soorten van het geslacht Dianthus. 



A. Kroonbladen min of meer getand. 



o. Bloemen kort gesteeld, tot hoofdjes vereenigd, omgeven door lange schutbladen. 

 aa. Bladscheeden even lang als de breedte van het blad of korter. Kelkschubben 

 kruidachtig, met de naalden er bij even lang als de kelkbuis. 

 a. Stengel kaal. Bladen breed-lancetvormig of langwerpig, toegespitst. Bloemen 



omgeven door teruggeslagen schutbladen D. barbatus blz. 154. 



(i. Stengel beneden verspreid, doch boven dicht, kort. ruw behaard. Schut- 

 bladen rechtopstaand. Bladen lijn-lancetvormig. spits. D. Armeria blz. 155. 

 bb. Bladscheeden 4 maal zoo lang als de breedte van het blad. Kelkschubben 

 bruin, droogvliezig, met de naalden er bij weinig langer dan de halve kelkbuis. 



Stengel kaal. Bladen lijnvormig I). Carthusianoruni blz. 156. 



b. Bloemen alleenstaand. Kelkschubben kruidachtig, meest 2, lang genaaid, lang- 

 werpig, met de naalden er bij zoo lang als de halve kelkbuis. Stengel kortbehaard 

 of kaal D. deltoides blz. 156. 



B. Kroonbladen vinspletig ingesneden met langwerpig middenveld. Bladen grasgroen. Uit 

 den wortelstok komen bloeiende en niet bloeiende stengels. 



a. Bladen lijnvormig, spits. Kelkschubben zoo lang als ' 4 der kelkbuis of korter. 



D. arenarius blz. 157. 



b. Bladen lancet-lijnvormig, de onderste stomp, de bovenste spits. Kelkschubben 

 zoo lang als 7a der kelkbuis D. superbus blz. 157. 



D. barbatus ') L. Duizendschoon (hg. 181). 



Uit den krachtigen, schuinen wortelstok komen 1 of meer rechtops:aande of opstijgende 



) barbatus = gebaard, om de teruggeslagen schutbladen. 



